Voorlopig geen verkiezingen in Zimbabwe

De staatsmedia en de jongerenmilities van regeringspartij ZANU-PF zijn in Zimbabwe helemaal klaar voor nieuwe verkiezingen. Maar de wens van president Robert Mugabe om nog voor het eind van 2011 naar de stembus te gaan, lijkt inmiddels onmogelijk.

Wie in Zimbabwe radio of televisie aanzet krijgt nog louter propaganda: liedjes die de heldendaden tijdens de bevrijdingsoorlog in de jaren zeventig bezingen, beelden van botten in massagraven uit die tijd of shots die aantonen hoe jong en hip president Mugabe (87) wel niet is. In één nummer rapt hij zelfs.

Leden van zijn partij gaan ondertussen langs de deuren met een petitie tegen de door de Verenigde Staten en de Europese Unie ingestelde “illegale sancties”. Volgens Mugabe cum suis zouden de reisbeperkingen en handelsbeperkingen van enkele prominente ZANU-politici de economische vooruitgang in Zimbabwe dwarsbomen. Al twee miljoen mensen zouden, al dan niet onder lichte dwang, de petitie hebben getekend.

Maar sinds 2009 regeert Mugabe samen met de MDC van premier Morgan Tsvangirai. De regering van nationale eenheid heeft de economie weer aan de praat gekregen, maar anderszins is het een moeizaam huwelijk. Veel afspraken uit het onder auspiciën van de regionale organisatie SADC afgesloten akkoord zijn niet nagekomen. Mugabe én Tsvangirai hebben beiden aangegeven genoeg te hebben van de samenwerking.

Eind december kondigde Mugabe op het partijcongres van ZANU-PF aan in 2011 nieuwe verkiezingen te willen. Maar wat Tsvangirai betreft, moet er eerst overeenstemming komen over een nieuwe grondwet en een nieuwe kieswet. Daarin lijkt hij nu van de hoofdonderhandelaar van Mugabes partij gelijk te krijgen.

Patrick Chinamasa, minister van Justitie en een van de machtigste politici in Mugabes entourage, zei vorige week in staatskrant The Herald dat wat hem betreft pas verkiezingen mogelijk zijn nadat ZANU en MDC overeenstemming hebben over die grondwet.

Na een referendum daarover kunnen volgens Chinamasa op zijn vroegst in 2012 of zelfs 2013 verkiezingen plaatshebben. Tsvangirai sprak afgelopen weekend op zijn partijcongres over verkiezingen in april 2012. Als hij die wint, hield hij zijn aanhang voor, dan transformeert hij het bijkans failliete Zimbabwe in een “economie van 100 miljard dollar”. (Het BNP van Zimbabwe is nu ongeveer 4 miljard dollar.)

De uitspraken van Chinamasa laten volgens Zimbabweaanse en Zuid-Afrikaanse media nogmaals zien dat president Robert Mugabe steeds geïsoleerder raakt. Binnen zijn partij, vertelden ingewijden mij vorige maand in Harare, zijn nog maar twee gespreksonderwerpen mogelijk: hoe gaat het met de gezondheid van comrade Mugabe en wie gaat hem opvolgen?