Vier belangrijke kwesties na de dood van Osama bin Laden

4. Waarom geven de Amerikanen geen foto’s vrij van Bin Laden? En hoe weten we dan zeker dat hij dood is?

Osama bin Laden is dood. En dan wil de wereld een foto zien. Al was het maar om zeker te weten dat hij dood is – de eerste ‘ontkenners’ hebben al van zich laten horen op internet. Maar een foto is er niet. De enige die gisteren verscheen, van Associated Press, bleek vals. Gefotoshopt.

Ze zijn er wel. Zo veel heeft de Amerikaanse regering reeds bevestigd. Ook zijn er mogelijk videobeelden. John Brennan, de topadviseur van president Obama op het gebied van terreurbestrijding, zei gisteren dat het Witte Huis de operatie „rechtstreeks” heeft kunnen volgen. Van begin tot eind.

Vermoedelijk bedoelde hij dat het Witte Huis had beschikt over een live stream van de operatie – de commando’s van de Navy SEALS zijn standaard uitgerust met camera’s op hun helmen – maar hij wilde dat niet bevestigen.

Maar Washington beraadt zich er op het moment nog op of het die foto’s en beelden wel wil vrijgeven, ondanks toenemende druk van politici om dat wel te doen. Brennan zei gisteren dat zoiets mogelijk inlichtingenbronnen in gevaar kan brengen. En „we willen niet dat ons vermogen om in de toekomst schurken uit te schakelen in gevaar komt”.

Daarbij is de Amerikaanse regering mogelijk ook bevreesd voor eventuele boze reacties uit de islamitische wereld, die met het vrijgeven van foto’s verder gevoed zouden kunnen worden. Bin Laden zou met een precisieschot boven zijn linkeroog zijn gedood, waardoor een deel van zijn schedel is weggeslagen. Dat zou het tweede schot zijn geweest, om zeker te stellen dat hij dood was.

Dat het lichaam dat gisteren in de Arabische Zee werd ‘begraven’ van Bin Laden is, daarover mogen volgens Washington echter geen twijfels bestaan. De CIA sprak gisteren van „vrijwel 100 procent zekerheid”. Een van de vermoedelijke vrouwen van Bin Laden, die ook in het complex was, zou na de operatie Bin Ladens identiteit hebben bevestigd.

Daarnaast zou er een DNA-test zijn gedaan (dat kan, indien nodig, binnen enkele uren worden gedaan). Daaruit zou een match zijn gebleken met DNA van verschillende familieleden van Bin Laden. Om welke en om hoeveel mensen dat ging, werd niet gezegd. Maar vermoedelijk gaat het om kinderen en/of ouders. De Amerikanen zeggen sinds 9/11 een database te hebben opgericht met DNA van meerdere familieleden. Het is bekend dat een aantal van hen goede banden onderhoudt met de Verenigde Staten en zich soms openlijk heeft afgekeerd van Bin Laden. ABC News meldde gisteren dat in een ziekenhuis in Massachusetts DNA is verzameld afkomstig van de hersens van een daar overleden halfzus van Bin Laden. Dat is niet bevestigd.

De Amerikanen zouden tevens visuele identificatiemethoden hebben gebruikten en biometrische analyse hebben gedaan. Daarbij wordt bijvoorbeeld software gebruikt om foto’s van gezichten te vergelijken op basis van topologie: de afstanden tussen neus, lippen en mond bijvoorbeeld, de proporties ervan en de omtrek van de schedel. Biometrische analyse omvat onder meer het afnemen van vingerafdrukken en het maken van irisscans.

Michael D. Kirkpatrick, een gepensioneerd FBI-agent die leiding gaf aan de afdeling biometrische analyse van de dienst, was tegen CNN gisteren stellig: Ik ben er zeker van dat, in dit geval, ze [de Amerikaanse regering, red.] tot het uiterste zal zijn gegaan. Ze zullen hem eerder nog over-geïdentificeerd hebben.”