Spiegelneuronen autist later rijp

Volwassen autisten worden met het klimmen der jaren socialer. Ze letten dan beter op wat andere mensen doen en hoe die zich voelen. Ze begrijpen emoties van anderen beter. Het komt doordat hun spiegelneuronen steeds beter gaan werken. Andere autistische trekken veranderen niet bij het ouder worden: het vermogen (of de afwijking) om heel geconcentreerd met maar een paar dingen bezig te willen zijn bijvoorbeeld. Dat blijft gewoon bestaan.

Deze theorie van de laat rijpende spiegelneuronen komt van hersenonderzoekers van Groningse instituten en het Nederlands Instituut voor Neurowetenschappen in Amsterdam, onder leiding van Christian Keysers. Hun verslag over experimenten met autisten en gezonde proefpersonen van verschillende leeftijden verscheen gisteren in het eerste meinummer van het tijdschrift Biological Psychiatry.

Spiegelneuronen zijn zenuwcellen die vuren als je iemand een beweging ziet maken én als je zelf die beweging maakt. Bij niet-autisten die iemand met een droevig gezicht zien, reageren de spiegelneuronen die ook actief zijn als ze zelf zo’n gezicht trekken. Maar bij autisten gebeurt dat niet.

In het vorige decennium zijn er veel onderzoeken geweest waarin de zwijgende spiegelneuronen bij autisten de verklaring werden voor hun onvermogen om emoties van anderen in te voelen en te begrijpen.

Die theorie is ‘invloedrijk maar omstreden’, schrijven de onderzoekers uit Groningen en Amsterdam.

Zij keken naar de hersenactiviteit in het gebied van Broca (bij de slaap gelegen) dat reageert op emotionele gezichtsuitdrukkingen. Bij kinderen met autisme blijft dat hersengebied stil als ze naar mensen kijken die boos of blij kijken, of die laten zien dat ze iets lekker of vies vinden. Maar bij volwassen autisten waren eerdere onderzoeken tegenstrijdig.

Door paren van autisten en even oude niet-autisten te testen, vonden de onderzoekers een leeftijdseffect: de spiegelneuronen in die Brocagebieden worden bij autisten veel later actief dan bij niet-autisten. En dat komt overeen met de toenemende sociale vaardigheden.