Politie zwicht na spierballenvertoon Opstelten

Vijf korpschefs gaan onterecht genoten inkomsten terugbetalen. Minister Opstelten heeft een ruzie met de politietop in zijn voordeel beslecht. „We worden consequent neergezet als graaiers.”

WFA41T:BOUMAN KORPSCHEF NATIONALE POLITIE:DEN HAAG;19APR2011-Minister Ivo Opstelten van Veiligheid en Justitie presenteerde dinsdagmiddag Gerard Bouman als kwartiermaker voor het nieuwe landelijke korps. Gerard Bouman, nu nog hoofd van de inlichtingendienst AIVD, wordt de eerste korpschef van de nationale politie. Foto: Minister Ivo Opstelten luistert naar en Gerard Bouman (voorgrond) tijdens de presentatie op het Ministerie van Veiligheid en Justitie in Den Haag.WFA/bm/str.Bart Maat
WFA41T:BOUMAN KORPSCHEF NATIONALE POLITIE:DEN HAAG;19APR2011-Minister Ivo Opstelten van Veiligheid en Justitie presenteerde dinsdagmiddag Gerard Bouman als kwartiermaker voor het nieuwe landelijke korps. Gerard Bouman, nu nog hoofd van de inlichtingendienst AIVD, wordt de eerste korpschef van de nationale politie. Foto: Minister Ivo Opstelten luistert naar en Gerard Bouman (voorgrond) tijdens de presentatie op het Ministerie van Veiligheid en Justitie in Den Haag.WFA/bm/str.Bart Maat WFA BART MAAT

Het vergde enig spierballenvertoon, maar uiteindelijk kreeg minister Opstelten (Veiligheid en Justitie, VVD) zijn zin. Vijf korpschefs die de afgelopen jaren bovenop hun salaris te hoge representatietoelagen ontvingen, zullen geld terugbetalen, schreef hij gisteravond aan de Tweede Kamer.

De politietop is gezwicht voor het dreigement van Opstelten dat voor politiechefs die het ontbreekt aan „bestuurlijke en maatschappelijke sensitiviteit”, zoals dat op het departement wordt genoemd, geen plaats is in de leiding van de nieuw te vormen nationale politie.

Het slepende conflict over al dan niet terecht genoten royale inkomsten van politiebazen is uitgemond in een ongekende krachtproef tussen Den Haag en de korpschefs. „Het ministerie van Veiligheid en Justitie wil de top van de Nederlandse politie reinigen. De salarissen en de toelages die de leidinggevenden onterecht ontvingen, zijn een stok om de hond te slaan”, zegt een justitiële bron. De verdediging van de korpschefs dat ze over hun salaris rechtmatige afspraken hadden gemaakt met hun korpsbeheerders (burgemeesters), is volgens Opstelten onhoudbaar. Het gaat er niet om wat mag, maar wat maatschappelijk aanvaardbaar is, is zijn argument.

„De eigengereide korpschefs maken zich alleen maar druk over randverschijnselen. Dat is niet langer acceptabel”, zegt een hoge functionaris op het ministerie van Veiligheid en Justitie. Korpschefs die, bijvoorbeeld vorige maand, hardop hun ongenoegen uitten omdat de ene regio meer agenten krijgt ten koste van een andere, maken zich op het departement niet populair. „Het moet niet langer gaan over 26 politiekorpsen, maar over een goede uitvoering van politiewerk in het hele land. Hoe krijgen we meer agenten op straat, hoe beperken we de bureaucratie? Dat zijn belangrijke kwesties.”

Het aanpakken van de te veel verdienende korpschefs is goed gevallen bij de politievakbonden. Die vonden het onverteerbaar dat gewone politiemensen hard worden aangepakt bij vergrijpen, terwijl de leiding zich – in strijd met de regels – duur zou laten betalen.

„Korpschefs moeten boegbeelden zijn van de politieorganisatie”, zegt Sanna Eichhorn, voorzitter van de bond voor middelbaar en hoger politiepersoneel VMHP. „De weigering terug te betalen deugde niet. Dat was slecht leiderschap.”

Gerrit van de Kamp, voorzitter van de vakbond ACP, is tevreden met de handelwijze van Opstelten. „De kou is nu uit de lucht”, zegt Van de Kamp. Hij dreigde eerder met acties als Opstelten voor Pasen het geldconflict niet zou hebben opgelost.

Onder leidinggevende politiefunctionarissen wordt veel geklaagd over de opstelling van minister Opstelten. Off the record, want de politie is bang voor ministeriële represailles. „We worden de laatste jaren door Den Haag consequent neergezet als ondermaats presterende graaiers. Dat steekt”, aldus een van hen. Korpschefs noemen de verontwaardiging van Opstelten ook „selectief”. Een van de korpschefs die de afgelopen jaren royale toelages genoot, is Aad Meijboom, die van 2001 tot 2010 de baas was van regiokorps Rotterdam-Rijnmond. „Hij hoeft niets terug te betalen omdat hij destijds bij zijn aanstelling afspraken maakte met de korpsbeheerder en burgemeester van Rotterdam en dat was toen de huidige minister Opstelten”, zegt een bron op het ministerie van Veiligheid en Justitie.

Ook voormalig korpschef van Limburg Zuid Wim Velings, die in strijd met de regels anderhalf jaar lang gratis in Maastricht mocht wonen, hoeft geen geld terug te betalen. Het was een kadootje van toenmalig burgemeester van Maastricht Gert Leers, omdat Velings op diens verzoek langer aanbleef. Leers is in dit kabinet minister van Immigratie en Asiel.

Gerard Bouman, de kwartiermaker en beoogd korpschef van het nu te vormen nationale politiekorps heeft de afgelopen jaren eveneens goed verdiend. Hij genoot toelagen als korpschef Haaglanden (2003 – 2007) en verdiende als hoofd van veiligheidsdienst AIVD jaarlijks bijna twee ton. De man die nu vooral wordt aangesteld om als ijzervreter schoon schip te maken in de politietop, verdient meer dan de zogeheten balkenendenorm en meer dan zijn baas minister Opstelten.