Debutant met lef onderzoekt geloof

Shahada

Regie: Burhan Qurbani. Met: Carlo Ljubek, Jeremias Acheampong, Maryam Zaree. In: 6 bioscopen. ***

Eigenlijk was het best een dappere zet van debuterend filmmaker Burhan Qurbani, om met zijn afstudeerfilm Shahada in te gaan op de geloofscrisis van jonge moslims in Berlijn. Geen makkelijk onderwerp. En vooral een onderwerp waarmee de in 1980 in Duitsland geboren Qurbani zich kwetsbaar opstelt.

Het is ook zijn eigen verhaal. Zoon van in 1979 na de Russische inval uit Afghanistan gevluchte ouders is hij zelf een van die ingeburgerde immigranten die tussen twee culturen gevangen zit. Omdat dat verhaal zich niet in snelle plotlijntjes laat vertellen, koos hij voor een mozaïekstructuur, waarin de levens van Turkse Maryam, Nigeriaanse Sammi en Turk Ismail langs elkaar scheren in de nachten van de ramadan.

Maryam is totaal verwesterd, heeft net een abortus achter de rug en raakt in een identiteitscrisis die haar tot ergernis van haar zeer liberale vader richting extremisme drijft. Illegale arbeider Sammi ontdekt dat hij waarschijnlijk homoseksueel is. En de seculier levende politieagent Ismail worstelt na een schietpartij met schuldgevoelens en ontdekt dat geloof niet alleen dogma, maar ook troost kan zijn.

Shahada is op straat gefilmd, op locaties waar mensen echt leven, van de markthallen tot de discotheken en theehuizen. Vooral de keuze om ’s nachts en ’s avonds te draaien, zonder noemenswaardig extra licht, maakt dat je ook als toeschouwer wordt uitgenodigd om binnen te treden in de verwarrende atmosfeer van duisternis waardoor de personages zich omringd voelen. Een sociaal en moreel schermergebied. Traditioneel de arena van de illegaliteit en van datgene wat het daglicht niet mag velen. Maar ook het tijdstip waarop tijdens de bezinningsperiode van de islamitische vasten, voor even de teugels mogen worden gevierd.

Als jonge filmmaker die zo dicht bij zijn eigen realiteit bleef, lukt het Qurbani niet altijd om een echte volwassen blik op zijn thematiek te ontwikkelen. Losse eindjes en grove streken zijn hem echter makkelijk te vergeven als je bedenkt hoeveel lef hij heeft gehad dit gevoelige thema aan te gaan.

Dana Linssen