Donner: het populisme bedreigt de rechtsstaat

De democratische rechtsstaat dreigt te worden uitgehold door het opkomend populisme. Dat schrijft minister Piet Hein Donner (Binnenlandse Zaken, CDA) in de publicatie Christen Democratische Verkenningen van het wetenschappelijk instituut van het CDA, die volgende week uitkomt.

Donner schrijft dat het opkomend populisme bijdraagt aan de voortdurende erosie van instituten als de rechterlijke macht en de Eerste Kamer. Hij noemt gedoogpartner PVV niet bij naam, maar het is duidelijk dat hij daar ook op doelt. „Populisten zullen kiezers vooral willen aanspreken als ‘slachtoffer’ van overheidsmachten, politieke krachten en economische ontwikkelingen die buiten hen omgaan.” De gevaren van een democratie die alleen uitgaat van de „volkswil” zonder de inperkende rol van instituties worden „niet meer gezien of als reëel ervaren”. Bijvoorbeeld dat een meerderheid zijn wil oplegt „ten koste van een welbepaalde minderheid”.Populisten spreken kiezers aan op „onmacht en onvrede” in plaats van ze aan te sporen hun verantwoordelijkheid als burger te nemen, aldus Donner. En wakkeren zo tegenstellingen aan.

Binnen het CDA was veel kritiek op de keuze van de fractie om samen te werken met de PVV. Donner steunde die keus. De manier om populisten te bestrijden, schrijft hij nu, is niet door ze uit te sluiten, maar door met ze samen te werken. Kiezers van populisten moeten worden overtuigd dat aan hun zorgen recht kan worden gedaan zonder de waardigheid van anderen aan te tasten.