'Gezwicht voor een halve god, misschien wel een hele'

Het bestuur van Ajax en de raad van commissarissen zijn gisteren bezweken onder Cruijffs druk. „Je moet meewerken, anders is het een kolerebende.”

30-03-2011, Amsterdam. Uri Coronel na afloop van de vergadering. Foto Bas Czerwinski
30-03-2011, Amsterdam. Uri Coronel na afloop van de vergadering. Foto Bas Czerwinski

„Wie niet kan of wil meewerken ligt eruit. Die krijgt het netwerk tegen zich.” Uri Coronel, de scheidende voorzitter van Ajax, leek gisteravond met een aantal citaten een beeld te schetsen van een maffiabaas. Het ging echter om Nederlands beste voetballer aller tijden, die een poging doet zijn jeugdliefde te redden: Johan Cruijff. Aan de hand van notulen en voicemailberichten gaf Coronel enkele voorbeelden van de toon waarop de voormalige nummer veertien en zijn adviseur Rutger Koopmans (voorheen ING) de leiding van Ajax een dictaat zouden hebben opgelegd. De keiharde eis van het Cruijff-kamp om acht trainers te ontslaan, was voor de bestuursleden aanleiding hun functie ter beschikking te stellen. „Je kan van mij niet verlangen dat ik overeind blijf in deze gigantische rotzooi”, zei Coronel in de Arena. „We zijn gezwicht voor twee dingen: het belang van Ajax. En de grote icoon van deze club, Cruijff. Een halfgod, misschien wel een hele god.”

Tot de clan van Cruijff moeten ook Wim Jonk, Dennis Bergkamp en Ruben Jongbloed worden gerekend. De laatste, een looptrainer op De Toekomst, het opleidingscentrum van Ajax, is schrijver van het rapport over de hervorming van de jeugdopleiding. De felle toon van Cruijff begon al tijdens een bespreking bij Coronel thuis. „Als je algemeen directeur Rik van den Boog steunt, dan schrijf ik jullie kapot. Dan gaan jullie er allemaal aan”, zou Cruijff hebben gezegd. Coronel: „Daarmee werd voor mij al een grens overschreden.”

Cruijff, eenmaal geconfronteerd met de citaten van Coronel: „Ik hoor graag de bandopnames”, zei hij verbaasd na de vergadering van de ledenraad waarin hij met Wim Jonk en Dennis Bergkamp een presentatie hadden gegeven van zijn plannen voor de jeugdopleiding. „Wij praten voornamelijk over voetbal. We zijn daarmee wel duidelijk en rechtdoorzee. Wie zegt dat er iemand weg moet? Ajax kent zoveel geledingen. Er is altijd wel een andere baan voor ze te vinden. Blind heeft een totaal andere visie op voetbal dan Bergkamp en Jonk”, aldus Cruijff op het parkeerdek van de Arena.

In een voicemailbericht van 10 maart aan Van den Boog had Cruijff ook de namen van mensen genoemd die moesten worden aangenomen. „Die moet je honoreren”, zei Cruijff volgens Coronel. „Bij de scouting en de medische staf is het een belachelijke situatie. Je moet meewerken, anders wordt het een kolerebende. Bergkamp en Jonk zullen aangeven met wie ze willen werken en met wie niet.”

De technische ‘klankbordgroep’ van Cruijff, het platform dat Ajax van adviezen moet voorzien en waar het op 10 februari allemaal mee begon, is volgens Coronel slechts twee keer bij elkaar geweest, incompleet. In die zittingen werd directeur Van den Boog voornamelijk geconfronteerd met dictaten van Cruijff en zijn raadgever Koopmans.

Vorige week donderdag barstte de bom tijdens een bijeenkomst over de plannen die Cruijff met de jeugdopleiding heeft. „Waar halen jullie in godsnaam de moed vandaan om over mijn rapport te oordelen”, zou hij hebben gefulmineerd. „Het is slikken of wegwezen.” Ook toen stelde Cruijff zijn eisen over personeel. Zo moest hoofd jeugdopleiding Jan Olde Riekerink naar Almere City FC of Ajax Cape Town worden verbannen. „Want op De Toekomst [opleidingscentrum] heeft hij geen vinger meer in de pap”, aldus Cruijff. En over assistent-trainer Danny Blind zou hij meedogenloos zijn geweest. „Is niet rechtdoorzee en niet te vertrouwen. Hij heeft geen enkele functie bij Ajax naar tevredenheid uitgevoerd”, meende Cruijff. En vervolgens: „Hij en anderen moeten eruit. En wel morgen [vrijdag] vroeg om acht uur afscheid nemen. De medische staf komt ook aan de beurt. Alles gaat eruit.”

De leiding van Ajax becijferde al snel dat het opvolgen van de bevelen van Cruijff de club een miljoen euro aan afkoopsommen zou kosten. „De manier waarop Johan zijn zin wilde doordrijven, zou voor elke zichzelf respecterende bestuurder onaanvaardbaar zijn”, stelde Coronel. „Ik voel me klote, ik ben geschoffeerd. Ik zag absoluut geen enkele noodzaak voor de plannen van Cruijff het personeelsbeleid uit handen te geven aan buitenstaanders. Je kon zijn rapport ook heel goed uitvoeren met de mensen die we nu in dienst hebben. Natuurlijk moet het beter. Maar het is de vraag of dat alleen kan met oud-spelers. Zonder hen in het bestuur hebben we de in de afgelopen twintig jaar ook Europa Cups en een wereldbeker gewonnen.”

Een nieuwe raad van commissarissen stuit volgens Coronel op dezelfde problemen. „De wet is de wet. De Ajax NV heeft als beursgenoteerde onderneming daarmee te maken. Als bestuur moet je handelen binnen statutaire en wettelijke bevoegdheden. Johan zou zelf in het bestuur moeten stappen. Als hij ooit de handschoen kan opnemen, is dit het moment.” Maar Cruijff maakte snel duidelijk dat zelfs nu er drie bestuursfuncties vacant zijn, hij daar geen gebruik van maakt. „Ik hoef geen jassie aan. En ik ben al helemaal geen type voor de functie van voorzitter. Ik wil functioneren zoals ik dat acht jaar bij FC Barcelona heb gedaan. Daar liep ik alleen een beetje rond. En ondertussen was er steeds contact met de trainers Guardiola en Rijkaard.”