De laatste seconden van Knuts leven in beeld (video)

Een bezoeker heeft de dood van ‘s werelds beroemdste ijsbeer Knut vastgelegd. De Duitse krant Bild heeft deze opname op de site staan. Hier een YouTube-kopie:

Onze Duitsland-correspondent Joost van der Vaart schreef voor de krant deze necrologie:

Knut is dood, de beroemdste ijsbeer ter wereld; een vertederende pluizenbol die de dierentuin van Berlijn miljoenen euro’s heeft opgeleverd. De ijsbeer werd zaterdagmiddag levenloos in het water van zijn buitenverblijf aangetroffen. Hij is slechts vier jaar oud geworden.
Bezoekers van de Berlijnse Zoo reageerden geschokt. Bij de ingang werden meteen kaarsjes en borden neergezet met teksten als: “Tschüss Knut, we hebben zoooveel van je gehouden.” De burgemeester van Berlijn, Klaus Wowereit, zei: “Dit is heel treurig nieuws. We hadden Knut allemaal in ons hart gesloten. Hij was de grote ster van onze diergaarde.”
Knut werd op 5 december 2006 in de Berlijnse Zoo geboren, zoon van moeder Tosca en vader Lars. Zijn broertje stierf na enkele dagen. Knut werd om veiligheidsredenen van z’n moeder gescheiden. Al meer dan dertig jaar waren er geen ijsberenbaby’s in Berlijn geboren; Knut was een kostbaar jong. De eerste anderhalve maand van zijn leven bracht hij in een soort broedkast door. Daarna werd hij verzorgd door de bebaarde dierenoppasser Thomas Dörflein, die haast net zo beroemd als Knut zou worden.
IJsbeer en verzorger groeiden uit tot dé Duitse mediasensatie in het eerste halfjaar van 2007. Knuts naturel, Dörfleins stoere en beschermende optreden als ijsberenvader en -moeder tegelijk, gekoppeld aan handige marketing van de dierentuindirectie, maakten dat mensen en media toestroomden. En niet alleen uit Berlijn. Duitsland en de rest van de wereld rukten uit voor Knut.
Hij heeft, zo wit en pluizig als hij was, de Zoo vele miljoenen euro’s aan extra inkomsten opgeleverd. De koers van de aan de beurs genoteerde Berlijnse dierentuin schoot door Knut omhoog, er werden liedjes over hem gemaakt en boeken geschreven. Nog steeds worden wereldwijd vele Knut-gelijkende speelgoedijsbeertjes verkocht. Knut stond in 2007 vaker in de Duitse kranten dan Angela Merkel – en niemand vond dat erg.
De ijsbeer was niet alleen geliefd om zijn vertederende voorkomen. Hij stond model voor alle dieren die lijden onder het veranderende klimaat. Knut werd afgebeeld op een smeltende ijsschots in zee en werd daarmee een symbool voor de verloren strijd van het dier tegen de schuldige mens.
Naarmate Knut ouder werd, ging het pluizige ervan. Al in het najaar van 2007 mocht hij niet meer samen met z’n verzorger Thomas Dörflein baden. Hij was te groot geworden. Een paar maanden lang stond hij hartverscheurend te jammeren in zijn hok. Hij was z’n vader en z’n moeder kwijt. Dörflein en de bezoekers hadden het zichtbaar moeilijk met deze gedwongen scheiding. De tragiek wilde dat Dörflein, een ogenschijnlijk kerngezonde man, in 2008 aan een hartkwaal stierf, nog geen 45 jaar oud. Knut is uiteindelijk tot een grote maar kwetsbare ijsbeer geworden. Toen hij vorig jaar geslachtsrijp was en bezoek kreeg van een vrouwtjesijsbeer, weigerde hij te paren.
De oorzaak van Knuts dood is vooralsnog onbekend. Zoodirecteur Bernhard Blaszkiewitz zei vandaag dat er geen aanwijzingen voor een ziekte waren. “We zullen Knuts overlijden zorgvuldig onderzoeken.” Blaszkiewitz noemde hartfalen als mogelijkheid. Een gebroken hart – dan zou het Knut net zo zijn vergaan als z’n verzorger.