De sfeer bij het stembureau: ‘de zetels in de Eerste Kamer zijn plots goud waard’

Een stemlokaal in de Utrechtse wijk Hoograven.
Een stemlokaal in de Utrechtse wijk Hoograven. Foto Marije Willems

De stembussen voor de Provinciale Staten zijn al sinds 7.30 uur geopend. Op het stembureau in de Utrechtse wijk Hoograven “loopt het vandaag goed door”. “Het valt niet tegen”, reageert Roderick Udo, voorzitter van het stembureau. In de provincie Utrecht zijn vandaag 47 zetels te vergeven.

De campagne voor de Statenverkiezingen werd door de landelijke politiek beheerst. Maar welke thema’s leven er bij de kiezers? Wie komt er zoal naar de stembus en waarom? En niet geheel onbelangrijk: was het een stem voor of tegen het kabinet?

Sylvia van Dort (51):,

“Ik stem altijd. Het is het belangrijkste recht wat we hebben. [...] Dit jaar heb ik mij vooral landelijk laten leiden. Dat komt door het kabinet wat er nu zit. De zetels in de Eerste Kamer zijn plots goud waard. Eigenlijk zou de Provinciale Staten als bestuurslaag van mij mogen verdwijnen. Het is verspild geld. [...] Ik heb SP gestemd. Ik ben SP-lid, maar dat wil niet zeggen dat ik altijd SP stem. Toch is GroenLinks nu geen optie vanwege Kunduz. Met ‘mevrouw Afghanistan’ (Jolande Sap red.) stem ik geen GroenLinks.”

Gerrit Oosterman (54), machinaal houtbewerker:

“In andere landen vechten ze om te gaan stemmen. Hier is ervoor gevochten, dan moet je het ook doen. [...] Ik stem altijd op dezelfde partij. Officieel hebben deze verkiezingen niets met de landelijke te maken. Ik kijk om mij heen, wat er gebeurt in de stad. [...] Ik heb vóór het kabinet gestemd: CDA.”

Victoria Breugem (36), werkzaam in de culturele sector:

“Als je kan stemmen, moet je stemmen. [...] Ik heb mijn keuze gemaakt op basis van provinciale thema’s. Ik weet al welke keuzes de provincie maakt voor cultuur, want daar ben ik zelf in werkzaam. Ik heb GroenLinks gestemd en die keuze komt overeen met wat ik landelijk stem. [...] Ik ben niet gecharmeerd van dit kabinet, maar ik vind wel dat we het op resultaten moeten afrekenen en niet op sentimenten. Verder ben ik wel zwaar anti-PVV. Dat is gewoon een rare partij.”

‘Ik vind het één grote zooi in Nederland’

Marloes Otten (31), leerkracht:

“Ik was gisteren tv aan het kijken en zag allerlei politici bij onder meer Paul de Leeuw en ik dacht; het is wel belangrijk om te gaan stemmen. De PVV wordt alsmaar groter en ik wil er een aandeel in hebben dat het in de Eerste Kamer niet zo zal lopen. Ook met de VVD heb ik het niet zo hoog op. Ik stem eigenlijk altijd wel, maar ben niet zo politiek gericht. Ik vind het één grote zooi in Nederland. Ik denk weleens: waar gaan we nou naar toe met z’n allen? [...] Mijn stem is er in ieder geval een tégen het kabinet.”

Meike Molenveld (25), neuropsycholoog:

“Stemmen, dat moet je gewoon doen. Dat is één van de voordelen van een democratie. [...] Met de stemwijzer heb ik me voorbereid en de stellingen over de provincie bestudeerd. Mijn landelijke voorkeur speelt mee. Voor het eerst sinds ik mag stemmen heb ik gekozen voor de SP. Normaal stem ik GroenLinks. Maar op provinciaal niveau maakt de SP zich sterker voor wonen en milieu.”

‘Het is stemmen of altijd stil zijn’

Wouter van den Bosch (26), piloot:

“Ik stem omdat het ons democratisch recht is en bovendien een kleine moeite is. Het is dát of altijd stil zijn. [...] Bij mijn keuze speelde de stemwijzer de belangrijkste rol. Voor het eerst ben ik geswitcht naar GroenLinks, waar ik hiervoor bijna altijd PvdA stemde. Het is in ieder geval een stem tegen het kabinet.”

Een 43-jarige consultant (liever niet met naam op onze website):

“Ik stem omdat ik vind dat je invloed kunt uitoefenen op het beleid en waar het heen moet met het land. [...] Mijn stem is vooral op basis van de landelijke verhoudingen. Provinciale thema’s worden immers landelijk gestuurd. [...] Mijn stem was er een vóór het kabinet.”

Rietje Klievink (48), verpleegkundige:

“Stemmen is je plicht en is je recht. [...] Ik heb me meer landelijk laten leiden dan provinciaal. Mijn stem was er een op de SP, tegen het kabinet dus. Maar ik stem eigenlijk altijd SP.”

Een jonge moeder (31) (liever niet met naam op onze website):

“Ik stem omdat ik vind dat mensen met stemrecht moéten stemmen. [...] Ik heb mij deze keer gehouden aan wat ik landelijk heb gestemd. De Provinciale Staten voelt ver van je af. Ik heb er zelf weinig energie ingestoken om de provinciale thema’s uit te zoeken. Daarom is het GroenLinks geworden.”