Gij zult de naam App Store niet misbruiken

De naam App Store wordt vaak gebruikt om ook andere softwarewinkels aan te duiden. Maar het is ons merk, zegt Apple. 10 miljard downloads, honderdduizenden applicaties en 30 procent van alle omzet incasseren: dankzij de succesvolle cijfers van Apples App Store wil iedereen wel een softwarewinkel beginnen. Maar kan iedereen die winkel ook een App Store

De naam App Store wordt vaak gebruikt om ook andere softwarewinkels aan te duiden. Maar het is ons merk, zegt Apple.

10 miljard downloads, honderdduizenden applicaties en 30 procent van alle omzet incasseren: dankzij de succesvolle cijfers van Apples App Store wil iedereen wel een softwarewinkel beginnen. Maar kan iedereen die winkel ook een App Store noemen? Apple vindt van niet, Microsoft vindt van wel.

De advocaten van beide technologiebedrijven zijn verzeild geraakt in een woordspelletje rondom de naamgeving van de softwarewinkels. Apple probeert de term ‘App Store’ te registreren  bij de Amerikaanse Trademark Trial and Appeal Board en Microsoft reageerde in januari dat die benaming veel te algemeen is. In een net verschenen pleidooi verwijten Apple-advocaten Microsoft dat het zelf ook jarenlang heeft gestreden om de  generieke term ‘Windows’ (ramen, vensters) te deponeren.

Apple vindt de App Store een merknaam, die nu tot soortnaam dreigt in te burgeren. Hetzelfde gebeurde bijvoorbeeld met de zonnewering van Luxaflex (dat echt een gedeponeerd merk is) of Chocomel, dat in de volksmond voor allerlei merken chocolademelk gebruikt wordt. Andere voorbeelden: maggi, hagelslag, tabasco en spa.

Gebruiksvriendelijk

Voordat de iPhone op de markt kwam waren er al softwarewinkels die je vanuit de mobiele telefoon kon benaderen. Maar Apple zorgde ervoor dat het een populaire toepassing werd: in 2008 kwam het bedrijf met een gecontroleerd betaalsysteem waar elke ontwikkelaar zijn producten te koop aan kan bieden en de iPhone of iPad-gebruiker met één klik kan afrekenen en installeren. De winkel regelt meteen ook upgrades en updates. Juist door die gebruiksvriendelijkheid werd de App Store populair.

Alle smartphoneproducenten hebben nu hun eigen winkel: Android Market, BlackBerry App World,  Nokia’s Ovi Store (die straks wordt samengevoegd met de Windows MarketPlace van Microsoft) en de App Catalog van HP WebOS. Zoals je ziet, allemaal keurig anders genoemd. Ze voelden de bui al hangen.

Maar er zijn meer kapers op de kust. Telecomproviders bouwen hun eigen winkels, net als tv-makers en chipfabrikanten. Denk aan Intels AppUp Center voor netbook-applicaties. Er zijn bovendien handige ondernemers die domeinen als appstore.nl of appstore.co.uk gebruiken om programmaatjes voor allerlei platforms aan te bieden. Appstore.com is inmiddels van Apple (in 2007 nog niet, meldt lezer Aran).

De puntjepuntje Store

In de iTunes Store staat alleen 'Apps'In de iTunes Store staat alleen 'Apps'

Wanneer kan Apple de App Store bijschrijven op de merkenlijst?  De Trademark-board besluit of de zaak voor de rechter komt. Microsoft heeft een punt: in de overkoepelde iTunes Store van Apple zijn ‘Apps’ gewoon een los onderdeel. Aan de andere kant: er zijn talloze ‘puntjepuntje Stores’ in de VS als merk geregistreerd. Ook ogenschijnlijk doodnormale woorden blijken een merk. Zo slaagde webwinkel Amazon erin zich de term OneClick toe te eigenen. En Apple betaalt op zijn beurt licentiekosten om die kreet in zijn eigen winkels te gebruiken.

Het flesje Spa blijkt een flesje spa

Rechtszaak of niet, Apple in de praktijk heeft de strijd toch al verloren, zegt taaldeskundige Ewoud Sanders:

“Alleen zeer populaire merknamen worden soortnamen. In de praktijk is dit bijna niet tegen te houden. Fabrikanten besteden soms een vermogen om deze ontwikkeling te keren. Spa had ooit een reclamecampagme met de leus: ‘Spa is pas Spa als dit op het flesje staat’. Maar bestel nu een flesje Spa in een restaurant en je krijgt doorgaans een heel ander merk. Iedere smartphonebezitter weet wat een App is en dat die te koop zijn in EEN App Store. Apple kan wellicht de rechtszaak winnen, maar in het spraakgebruik hebben ze de zaak al verloren – luister maar om je heen.”