Opinie

Voor Basic is Durban alleen bereikbaar via Bali

De Indiase minister van Milieu Jairam Ramesh (Foto AFP)De Indiase minister van Milieu Jairam Ramesh (Foto AFP)

Laten we ze maar weer eens op een rijtje zetten: er is de Bali Roadmap, er is het Kopenhagen-akkoord en er is zijn de Cancún agreements. En er is natuurlijk het oude, vertrouwde Kyoto-protocol. Welke van deze papieren tijgers in het onderhandelingscircuit het belangrijkste is, hangt erg af van wie je het vraagt.

Dit weekeinde stelden de BASIC-landen zichzelf ook maar weer eens die vraag. BASIC is het kwartet van landen (Brazilië, Zuid-Afrika, India en China) dat zich zo langzamerhand heeft ontworsteld aan de status van ontwikkelingsland. Maar dat, als het om klimaatbeleid gaat, graag aan die status vasthoudt, al was het maar vanwege de financiële voordelen die dat met zich meebrengt –in onderhandelingsjargon: ‘common but differentiated responsibilities’.

De BASICs hebben geen goede herinneringen aan  Kopenhagen, waar een in hun ogen door de VS gedicteerd akkoord uit de bus kwam. Dat akkoord, dat toch al niet bindend was, accepteerde weliswaar impliciet de gezamenlijke maar verschillende verantwoordelijkheden, maar die werden niet meer als zodanig benoemd. Kopenhagen was meer de collectebus, waarin iedereen naar eigen goeddunken zijn beloftes kon deponeren.

Over Cancún zijn de BASICs een stuk positiever. Maar ze stellen wel een voorwaarde: de Bali Roadmap mag niet uit het oog worden verloren. De Roadmap opende de weg naar een beleid op de langere termijn met grotere verantwoordelijkheden voor alle landen (dus inclusief de VS en de snel groeiende ontwikkelingslanden), terwijl intussen langs een andere weg gewoon werd dooronderhandeld over een vervolg op het Kyoto-protocol, dat in 2012 afloopt. Ooit zouden beide wegen heus wel bij elkaar komen.

Als uit Cancún iets moois wil groeien, vinden de BASIC-landen, moeten de (rijke) landen wel doen wat ze hebben beloofd. De vier concluderen (lees hier en hier) dat van de toegezegde 30 miljard dollar die voor het einde van 2012 beschikbaar moet komen voor klimaatbeleid in arme landen het meeste nog niet binnen is. En wat er wel ligt is (groten)deels, en geheel tegen de belofte in, afkomstig uit de reguliere ontwikkelingshulp die toch al was toegezegd – de fameuze sigaar uit eigen doos.

Dat maakt voor de BASIC-landen het vertrouwen in de klimaattop van Durban, de allerlaatste kans om tot een vervolg op het Kyoto-protocol te komen, er niet groter op.

Paul Luttikhuis
Blogger

Paul Luttikhuis

Buitenlandredacteur Paul Luttikhuis volgt op dit blog nieuws over klimaatverandering. Hij schrijft over sociale en economische gevolgen, over manieren waarop landen zich daarop voorbereiden, over nieuwe wetenschappelijke inzichten en over de onderhandelingen na ‘Parijs’. Regelmatig zullen gastauteurs hun licht laten schijnen op deze thema’s.