Wees nu eens echt principieel. Eet uit de vuilnisbak

Foto Freegan.info

Vegetariërs en milieufreaks opgelet. Vergeet die biohapjes. Als u echt verschil wilt maken gaat u vanavond nog bij de achterdeur van de plaatselijke supermarkt posten. Daar wacht een voedzame maaltijd. Een container vol.

De Londense Katharine Hibbert (28) beveelt het u aan. Zij is een freeganist, wat zoveel betekent als free rider en veganist ineen. Ofwel: ze teert op het afval van de verspillende consument. In haar boek Free: Adventures on the Margins of a Wasteful Society (Ebury Publishing, 2010) beschrijft de kraakster hoe het is om “weg te lopen van alles waarvan je dacht dat je niet zonder kon”.

Gratis gezonder dan goedkoop
Hibbert bekeerde tot het freeganisme toen ze haar baan als journalist verloor. Ze had een andere functie kunnen zoeken, maar besloot tot een minimalistisch bestaan. Haar gastronomische voorkeur gaat nu uit naar de vuilnisbakken van supermarkten en restaurants. Daarin treft ze zoveel eetbaar voedsel aan dat haar backpack ervan uitpuilt. Met dit dieet haalt ze met gemak de schijf van vijf. Vroeger at ze naar eigen zeggen veel ongezonder van haar schamele journalistenloontje.

Gisteren betoogde ze in The Guardian dat we moeten nadenken over voedselverspilling. “Elke gedumpte maaltijd staat voor onnodige productie, verpakking, transport en koeling.” In haar land, het Verenigd Koninkrijk, wordt volgens het agentschap Waste & Resources Action Programme (WRAP) 8,3 miljoen ton per jaar aan drinken en eten weggegooid. Slechts een vijfde is onvermijdelijk: botten, klokhuizen en schillen.

WRAP benadrukt dat het “weggooien van voedsel dat gegeten had kunnen worden” gelijk staat aan 20 miljoen ton CO2-uitstoot per jaar. “Dat is hetzelfde als de uitstoot van één op de vier auto’s op de Britse wegen.” Daarin is zowel de afbraak als de energie van het produceren, opslaan en transporteren meegerekend.

Supermarkten werken tegen
In The Guardian neemt Hibbert het op voor Sasha Hall (21). Zij staat terecht voor ‘diefstal van gevonden waar’. Dat zit zo. Tezamen met tientallen anderen besloot Hall haar slag te slaan toen grootgrutter Tesco duizenden kilo’s aan voedsel op straat zette na een stroomstoring. Koeken, taarten, ham. Het lag voor het oprapen, wat Hall dan ook deed. Ze sloeg een voorraad in ter waarde van 200 pond (218 euro). “Daar kan ik met mijn familie twee weken van eten”, zei ze tegen The Telegraph. De politie sloeg haar in de boeien.

Hibbert heeft het zo erg nog niet meegemaakt. Wel is ze regelmatig uitgescholden door winkelpersoneel en mishandeld door bewakers. “Sommige winkels vernietigen het voedsel expres of doen er blauwe kleurstof overheen.” Dat is begrijpelijk, reageert een lezer onder haar opiniestuk. “Als mensen gratis voedsel halen, hoeven ze het niet meer te kopen.”

Ander houdbaarheidssysteem
Daar heeft een freeganist als Hibbert natuurlijk geen boodschap aan: ze wil dat de wetgever bepaalt wat wel en niet weggegooid mag worden. Ze beseft dat het onmogelijk is hele volksstammen tot de vuilnisbak te bekeren, maar er zou al veel gewonnen zijn als we naar een ander houdbaarheidssysteem gaan. Nu werken we, ook in Nederland, met de aanduiding ‘ten minste houdbaar tot’ voor redelijk tot lang houdbare producten. Dat is misleidend, meent Hibbert. Alleen een vermelding van de ‘uiterste houdbaarheiddatum’ voorkomt volgens haar al veel verspilling. Dat is in ieder geval smakelijker dan uit de vuilnisbak eten.

Lees ook: ‘Vegetariërs maken een enorme denkfout. Voor opmerkingen en tips: mail steven.dejong@nrc.nl