Dit is een artikel uit het NRC-archief

Politie, recht en criminaliteit

OM: geen bezwaar verhoor Jansen en ‘eventueel’ Schalken

The Dutch anti-Islam lawmaker Geert Wilders, right, and his lawyer Bram Moszkowicz, left, returned to court in Amsterdam, Netherlands, Monday Feb 7, 2011, as a second set of judges considered how his trial for alleged hate speech should continue. He faces charges for remarks including comparing Islam to Nazism and calling for a ban on the Quran. Wilders has risen to a position of power, propping up a minority conservative Cabinet, on a platform of demanding an immigration freeze and blunt measures forcing Muslim immigrants to integrate. (AP Photo/Robin van Lonkhuijsen, POOL)
The Dutch anti-Islam lawmaker Geert Wilders, right, and his lawyer Bram Moszkowicz, left, returned to court in Amsterdam, Netherlands, Monday Feb 7, 2011, as a second set of judges considered how his trial for alleged hate speech should continue. He faces charges for remarks including comparing Islam to Nazism and calling for a ban on the Quran. Wilders has risen to a position of power, propping up a minority conservative Cabinet, on a platform of demanding an immigration freeze and blunt measures forcing Muslim immigrants to integrate. (AP Photo/Robin van Lonkhuijsen, POOL) Geert Wilders en zijn advocaat Bram Moszkowicz tijdens de regiezitting in het proces tegen de PVV-leider, dat vandaag opnieuw begonnen is. (Foto AP / Robin van Lonkhuijsen)

Het OM heeft geen bezwaar tegen het verhoor van arabist Hans Jansen. Het verhoren van raadsheer Tom Schalken steunt het OM alleen als de antwoorden van Jansen daar aanleiding tot geven.

Dat bleek tijdens het vervolg van de regiezitting van het proces-Wilders, dat vandaag weer van start ging. De advocaat van Geert Wilders, Bram Moszkowicz, wil zowel Jansen als Schalken verhoren, in alle openbaarheid. De rechtbank besluit 14 februari over de verdere vorm van het proces, waarin Wilders wordt beschuldigd van belediging van moslims en het aanzetten tot haat en discriminatie. Het is ook de rechtbank die oordeelt over het toestaan van het verhoor van getuigen, onder wie Jansen en Schalken.

Gesprek Jansen en Schalken was aanleiding wraking
In oktober vorig jaar werd de rechtbank in Amsterdam gewraakt nadat de rechter niet toestond dat arabist en getuige à decharge Hans Jansen werd gehoord. Moszkowicz had dit verzocht omdat bekend was geworden dat raadsheer Tom Schalken tijdens een etentje Jansen zou hebben proberen te overtuigen van de juistheid van de vervolging van Wilders. Schalken was zelf betrokken bij het besluit om het OM te dwingen Wilders te vervolgen. Toen Jansen niet toegestaan werd te getuigen, diende Moszkowicz met succes een wrakingsverzoek in. Daarom moet het proces nu opnieuw.

Moszkowicz wil Jansen én Schalken horen
Een eventueel verhoor van Jansen zou zich volgens het OM moeten “toespitsen op de vraag of hij ís beïnvloed,” zo stelde officier van justitie Birgit van Roessel. Moszkowicz vindt juist dat die vraag “alle relevantie mist”, ook omdat Jansen al meermaals heeft verklaard niet beïnvloed te zijn. Het gaat er volgens de raadsman juist om of er daartoe pogingen zijn ondernomen door Schalken.

Volgens onze redacteur Merel Thie, die het proces volgt voor NRC, was het opvallend dat het OM tegen een aantal getuigen die de verdediging wil verhoren bezwaar aantekende.

“Het gaat hier om getuigen tegen wie het OM in oktober nog geen bezwaar had. De rechtbank wees deze destijds wel af, en nu sluit het OM zich daar bij aan. Wellicht wil het OM voorkomen dat het proces verder uitdijt. Het kost allemaal tijd en mankracht, terwijl de officieren al een juridisch oordeel hadden geveld, dat vooral gebaseerd was op wetten en jurisprudentie, niet op wat deskundigen over de islam zeggen.”

Nieuw proces, kans op nieuwe eis vrijspraak groot
Ook het OM vindt dat de rechtszaak tegen Geert Wilders opnieuw moet worden gevoerd. Dit betekent dat het OM opnieuw met een nieuwe eis zal komen. Dat bleek vandaag bij de hervatting van het proces. Eerder eiste de officier van justitie vrijspraak voor Wilders. De kans dat dit opnieuw gebeurt is groot.

‘Slechts indirect sprake van schending’
De officier van justitie bestreed ook de niet-ontvankelijkheid van het OM, zoals bepleit door de verdediging. “Schalken is niet belast met de opsporing” en “niet een van de rechters” dus er is “slechts indirect sprake van eventuele schending” van de procesvoering. Het gedrag van Schalken doet voor de ontvankelijkheid van het OM niet te zake. “Als een bepaald soort schade niet door de polis gedekt wordt, is het zinloos om door middel van het horen van getuigen de te verhalen schade te bepalen,” zo illustreerde de officier van justitie het gebrek aan consequenties die de verklaringen van Jansen en Schalken zullen hebben voor het OM.