Het volk eist brood, geen ijsjes

Levensmiddelenconcern Unilever dekt de risico’s van stijgende grondstofprijzen voor een deel af op de termijnmarkt. De rest van de rekening wordt door de consument betaald.

FILE - In this Jan. 30, 2011 file photo, Egyptians walk past the Arcadia shopping center, that was looted, damaged and set on fire by people in Cairo, Egypt. The protests that have engulfed Cairo since Jan. 25 shuttered businesses, forced factories to stop operating, closed banks and the stock exchange and limited suppliers' ability to restock store shelves. The price of some basic goods has spiked over 50 percent and other products have started to disappear from shelves. The shortages and price increases add to the economic pinch that many Egyptians involved in the protests said were among the key catalysts for joining the demonstrations. But they have also fueled anger both at the government and the protesters, pitting Egyptian against Egyptian. (AP Photo/Lefteris Pitarakis, File)
FILE - In this Jan. 30, 2011 file photo, Egyptians walk past the Arcadia shopping center, that was looted, damaged and set on fire by people in Cairo, Egypt. The protests that have engulfed Cairo since Jan. 25 shuttered businesses, forced factories to stop operating, closed banks and the stock exchange and limited suppliers' ability to restock store shelves. The price of some basic goods has spiked over 50 percent and other products have started to disappear from shelves. The shortages and price increases add to the economic pinch that many Egyptians involved in the protests said were among the key catalysts for joining the demonstrations. But they have also fueled anger both at the government and the protesters, pitting Egyptian against Egyptian. (AP Photo/Lefteris Pitarakis, File) AP

‘Voedselzekerheid’ – daar draait het in de wereld van nu om, volgens Paul Polman, de bestuursvoorzitter van voedingsmiddelen- en zeepconcern Unilever. Daarmee bedoelt hij de garantie dat de landbouw wereldwijd voldoende produceert om alle monden te kunnen voeden.

Unilever maakt zich daar grote zorgen over. „Om de groei van de wereldbevolking en de toenemende vraag, door verhoging van de levenstandaard in opkomende landen, op te kunnen vangen zal de voedselproductie op termijn met 70 procent moeten stijgen”, zei Polman gisteren bij de presentatie van de jaarcijfers. Unilever heeft een ‘nieuwe visie op landbouw’, waarin plaats is voor meer kleine boeren en een hogere aandeel van duurzame producten. Het is een maatschappelijke zorg, want Unilever kan zich zelf prima redden. De nettowinst steeg in 2010 met 26 procent tot 4,6 miljard euro.

De schaarste aan voedingsmiddelen en scherpe prijsstijgingen uit zich volgens Polman vooral in de basisproducten. De mensen in Egypte gaan niet de straat op omdat ze Magnum-ijsjes eisen, „ze willen brood, boter, melk.” Unilever heeft daarom weinig last van de onrust in het Midden-Oosten. „Wij handelen in hoogwaardige eindproducten, niet in grondstoffen.” Eerder dit jaar betichtte Polman hedgefondsen van een prijsopdrijvend effect door speculatie, gisteren noemde hij andere redenen. „De belangrijkste oorzaak van hogere prijzen voor grondstoffen en voedsel is de grilligheid van het weer. Daardoor hebben we te maken met ongekende prijsschommelingen.”

Voor de Brits-Nederlandse onderneming en zijn 163.000 werknemers heeft dit grote gevolgen – rond de 30 procent van de verkoopprijs van zijn producten gaat op aan grondstoffen. Polman verwacht dat zijn concern door de prijsstijging van grondstoffen dit jaar op 4 procent hogere kosten zal uitkomen. Een deel daarvan wil hij opvangen door een hogere consumentenprijs voor producten te vragen, een ander deel moet uit een kostenbesparing ter waarde van 1 miljard euro komen. Vorig jaar sneed Unilever ook al voor 1,4 miljard euro aan kosten weg.

Polman rekende gisteren voor dat palmolie, een belangrijk basisproduct voor Unilever, vorig jaar 75 procent in prijs is gestegen en zonnebloemolie 60 procent. Unilever heeft dit ten dele opgevangen door tegen een vaste prijs op de termijnmarkt te kopen (hedgen).

Analist Richard Withagen van SNS Securities denkt dat de kostenstijging van grondstoffen in 2011 wel eens hoger kan uitvallen dan waar Unilever nu van uit gaat. „Ik vind hun inschatting te positief. Unilever hedget zijn palmolie voor een half jaar. Maar daarna kan de prijs alsnog scherp omhoog gaan. Bovendien zijn er veel basisproducten, zoals melk, die je niet kunt hedgen.”

Unilever richt zich vooral op nieuwe markten. „Onze investeringen in Rusland en China zijn zeer groot”, zei financieel directeur Jean-Marc Huët gisteren. Mede daardoor groeide het volume met 5,8 procent, de grootste toename in 30 jaar. De opkomende markten zijn nu goed voor 53 procent van de omzet van Unilever. Polman: „In die markten bevinden zich de aanstaande twee miljard nieuwe wereldburgers en liggen voor ons grote mogelijkheden.”

De topman van Unilever had geen goed woord over voor de opstelling van de EU en Europese regeringen. „Europa is zelfgenoegzaam geworden en al tevreden met een economische groei van een procentje. Er wordt te weinig geïnvesteerd in onderzoek & ontwikkeling, het serviceniveau is ondermaats en patenten kun je nog steeds niet deponeren voor de gehele EU.”