Dit is een artikel uit het NRC-archief
Bekijk hele krant

NRC Handelsblad

Oorlog

Onrust in Egypte hoeft niet tot hogere olieprijs te leiden

Oliehandelaren zijn bezorgd over de protesten tegen het regime van Mubarak in Egypte. Maandag droegen de onrust en de zorgen over de olietankers die door het Suez-kanaal moeten varen ertoe bij dat de prijs voor een vat Brent-olie voor het eerst in twee jaar tijd weer boven de honderd dollar is uitgekomen. Grootschalige chaos in het land van de farao’s kan de wereld beroven van drie miljoen vaten olie per dag. Toch heeft het hedendaagse Suez-kanaal niet meer het belang dat het in de jaren vijftig had. Bovendien is het mondiale olieaanbod nog steeds aan de ruime kant. Slechts een uitslaande brand in het hele Midden-Oosten zou kunnen rechtvaardigen dat de olieprijs voor langere tijd op dit hoge niveau blijft.

De gebeurtenissen in Egypte roepen onvermijdelijk herinneringen op aan de Suezcrisis van 1956, een conflict over het bezit en de toegang tot het kanaal. Destijds leidden de Egyptische blokkade van het kanaal en de sabotage van pijpleidingen tot een vermindering van het wereldwijde olieaanbod met ongeveer 10 procent. Zo’n grote klap heeft de olie-industrie sindsdien nooit meer hoeven incasseren.

Maar een herhaling van een crisis met zo’n omvang is zeer onwaarschijnlijk. Egypte zelf is een oliedwerg, met een productie van slechts 700.000 vaten per dag. Zelfs als daarbij de 2 miljoen vaten worden opgeteld die dagelijks het kanaal en de pijpleidingen van het land passeren, zou de maximale schade 3 procent van de wereldproductie van 87 miljoen vaten per dag bedragen. En alleen totale chaos in Egypte zou zo’n grote ontwrichting teweeg kunnen brengen.

Wat de handelaren werkelijk zorgen baart, is dat de onrust in Tunesië en Egypte kan overslaan naar grotere olielanden als Libië of zelfs Saoedi-Arabië. Dit zou enorme onzekerheid tot gevolg hebben over de olieaanvoer - ook al zijn zelfs de meeste extreme islamitische regeringen gebaat bij constante opbrengsten uit de olieverkoop.

Ondertussen is het mondiale olieaanbod nog steeds ruim te noemen. Het OPEC-kartel heeft een onbenutte capaciteit achter de hand van 4,6 miljoen vaten per dag, meer dan drie maal zoveel als in 2008, aldus het Amerikaanse ministerie van Energie. De dalende vraag uit de rijke landen compenseert althans voor een deel het toenemende gebruik in China en andere snelgroeiende economieën.

De oliemarkt houdt over het algemeen rekening met de kans op catastrofale gebeurtenissen. En de kansen op een regionale crisis zijn nu groter dan een week geleden. Maar de Egyptische onrust zou zich nog veel verder moeten verdiepen en verspreiden om een olieprijs van meer dan 100 dollar per vat op de langere termijn te kunnen rechtvaardigen.

Christopher Swann

Vertaling: Menno Grootveld