Zo zet een dictator het internet uit

Wie als dictator dat opruiende ge-Twitter en ge-Facebook zat is, heeft niet de beschikking over een ‘kill switch’ waarmee internet in één keer is af te sluiten. Toch kreeg de Egyptische president Hosni Mubarak het donderdagnacht voor elkaar.

Volgens de Amerikaanse website Slate was een telefoontje naar vier internetaanbieders voldoende: Link Egypt, Vodafone/Raya, Telecom Egypt and Etisalat Misr.

“Een technicus hoeft alleen maar een aantal regels code te veranderen”, legt Slate uit. Vervolgens kan niemand meer verbinding maken met de provider. “Volgens de Egyptische wetgeving hebben de autoriteiten het recht om een dergelijke beslissing te nemen”, excuseerde het hoofdkantoor van Vodafone in Londen zich. “We zijn verplicht hieraan te voldoen.”

Daniel Karrenberg van RIPE NCC (de beheerder van IP-adressen in Europa en het Midden-Oosten) legt in de Canadese National Post uit dat het sluiten van internet relatief eenvoudig was in Egypte omdat de markt verouderd is. “Hoe eenvoudiger de topologie, hoe minder providers er zijn, hoe makkelijker het is voor een regering of telecomprovider controle te krijgen over de internettoegang in een bepaald gebied.” Een diverse telecommarkt heeft een veel fijnmaziger netwerk, aldus Karrenberg. The Wall Street Journal geeft een technische uitleg over zogeheten BGP-knooppunten en verwijst naar een monitor waarop de activiteit van providers wordt gemeten. 88 procent van de Egyptische netwerken zou onbereikbaar zijn.

Een andere manier om meer dan tweederde van de Egyptenaren offline te halen, is het beschadigen van de glasvezelkabel op de bodem van de Middellandse zee. In 2008 is die twee keer stukgegaan, waarschijnlijk door een anker. In december van dat jaar ging daardoor 80 procent van de bevolking offline.

In westerse democratieën is het afsluiten van internet niet alleen moeilijker door de vele providers, maar ook door communicatiewetgeving waaraan een regering zich te houden heeft. In juni 2010 diende de Republikeinse Susan Collins met de Democraten Joe Lieberman en Tom Carper een wetsvoorstel in waarin een zogeheten ‘kill switch’ werd opgenomen die alleen de president zou mogen bedienen als de VS via internet aangevallen wordt. Lieberman probeerde het beeld van een ‘kill switch’ te pareren, maar faalde daarin jammerlijk door te stellen dat dergelijk beleid in China heel gebruikelijk is.

Mubarak had ook veel profijt van internet kunnen hebben, schreef nrc.nl eerder. “Als Mubarak een beetje met zijn tijd was meegegaan, had hij via Twitter en Facebook de grootste opruiers kunnen opsporen. In plaats daarvan sloot hij die belangrijke informatiebron juist af.”