‘Opmerkelijke’ Afrikaanse presidenten moeten crisis Ivoorkust oplossen

South African President, Jacob Zuma (C) attends a special African Union meeting on Sudan, on January 31, 2011 in Addis Ababa. African Union leaders sought a peaceful solution to crises in Ivory Coast and other continental hotspots Sunday even as they designated a new chairman notorious for his brutal seizure of power. AFP PHOTO/Tony KARUMBA De Zuid-Afrikaanse president Jacob Zuma tijdens een bijeenkomst van de Afrikaanse Unie vandaag (FOTO: AFP PHOTO/Tony KARUMBA)

De Afrikaanse Unie heeft een commissie van zes presidenten aangesteld om te bemiddelen in de politieke crisis in Ivoorkust. De staatshoofden van Zuid-Afrika, Tanzania, Mauritanië, Tsjaad, Burkina Faso en Nigeria hebben een maand de tijd om de patstelling tussen zittend president Laurent Gbagbo en de eind november verkozen Alassane Ouattara op te lossen, meldt AP.

De Afrikaanse Unie besloot dat vanmiddag tijdens een vergadering over de situatie in Ivoorkust. De samenstelling van de commissie is opmerkelijk. De leiders van Mauritanië, Tsjaad en Burkina Faso zijn allen aan de macht gekomen door een coup te plegen. Correspondent voor NRC in Ivoorkust, Pauline Bax noemt de keuze van de zes landen opmerkelijk:

“Burkina Faso kan ik wel begrijpen. Dat land heeft direct belang bij de onderhandelingen tussen Gbagbo en Ouattara. De president Blaise Compaoré bemiddelde ook al in het vredesakkoord in 2007 waar ook de presidentsverkiezing in november uit voortvloeide. Er wonen ook veel mensen uit Burkina Faso in Ivoorkust. De keuze voor Tsjaad vind ik heel opmerkelijk. Dat de Zuid-Afrikaanse president Jacob Zuma erbij zit begrijp ik een beetje. Als het komt tot een militaire interventie, willen de Afrikaanse leiders steun van het Zuid-Afrikaanse leger.”

De commissie gaat een maand bemiddelen tussen Gbagbo en Ouattara en zal volgens Bax waarschijnlijk aansturen op een belofte van Ouattara om vertrouwelingen van Gbagbo op te nemen in een nieuwe regering. Het moeilijkste zal zijn om Gbagbo ertoe te bewegen te vertrekken. Legerleiders van de 15 lidstaten van de  Economische Gemeenschap van West-Afrikaanse Staten (ECOWAS) hebben al laten weten dat over de positie van Gbagbo niet te onderhandelen valt. Het is volgens Bax nog maar de vraag of de Afrikaanse Unie daar ook zo over denkt.

De strijd tussen Ouattara en Gbagbo leidde in december tot gewelddadige confrontaties tussen aanhangers van de twee staatsmannen. Ook ontvluchtten duizenden mensen het land. Op 24 december dreigden West-Afrikaanse leiders met militair ingrijpen als Laurent Gbagbo niet opstapte als president van Ivoorkust. Vooralsnog heeft de internationale druk op Gbagbo hem niet over kunnen halen afstand te doen van zijn presidentschap.

Op 23 januari riep Ouattara de wereld op om een maand lang geen cacao meer te kopen van Ivoorkust – de grootste cacaoproducent ter wereld. Het was een laatste poging van Ouattara om Gbagbo (belasting)inkomsten onthouden en zo zijn presidentschap onmogelijk te maken. Al twee maanden lang zijn dat soort pogingen echter zonder succes.