PvdA wil rechts onder de mat gaan vegen

De PvdA neemt de Statenverkiezingen uiterst serieus. De senaat moet een strijdtoneel worden. Harde taal op het partijcongres.

Het was een dag van grote woorden op het PvdA-congres. In het zicht van wat elke spreker de „belangrijkste verkiezingen in vele jaren” noemde, met partijen aan de knoppen waar PvdA’ers van gruwen en het vooruitzicht het kabinet in de Eerste Kamer te saboteren, bediende de partij zich van oorlogsretoriek.

De PvdA had zich zaterdag in Groningen verzameld om de kandidatenlijst vast te stellen voor de Eerste Kamer. De senatoren worden op 23 mei gekozen door de Provinciale Statenleden, die zelf op 2 maart worden gekozen. In de Eerste Kamer hebben het minderheidskabinet van VVD en CDA en gedoogpartij PVV samen geen meerderheid. De PvdA wil dat, net als de meeste andere oppositiepartijen, graag zo houden.

Ella Kalsbeek, voorzitter van de commissie die de kandidatenlijst opstelde, wil proberen „het kabinet een kopje kleiner te maken”. „Wij gaan rechts onder de mat vegen”, waren de laatste woorden van de toespraak van partijvoorzitter Lilianne Ploumen. In haar speech legde ze uit dat regeringspartij CDA afscheid had genomen van haar sociale gezicht. Ze nam vooral minister van Defensie Hillen op de korrel: „Dit is de partij van Hans Hillen die op de kreupele neerkijkt en één keer heel hard ‘STAAN!’ roept.” Over PVV-leider Wilders had ze ook weinig goeds te melden. Hij had in het regeerakkoord werkelijk niets voor zijn kiezers gedaan gekregen. Ploumen: „Geert, je pleegt verraad.”

Job Cohen, in een speech die beter doel trof dan de soms aarzelend sprekende partijleider gewend zal zijn, bediende zijn publiek in dat opzicht goed. Voordat hij aan Wilders begon, richtte Cohen zich in op premier Mark Rutte (VVD): „Mark, je kunt sommige mensen een tijdje bedonderen maar niet heel Nederland en niet voor eeuwig.” Het sociaal-economisch beleid zou mensen in ellende storten, betoogde Cohen: „Tienduizenden mensen moeten nu bloeden voor de dromen van dit kabinet, deze club van ouwe-jongens-krentenbrood die de peptalk op ons afschiet als het ballenkanon ballen op de tennisbaan. Aan het eind van de dag is het park verlaten en mogen de ballenjongens in de regen de rotzooi opruimen.”

Cohen ziet in de verkiezingen voor de Eerste Kamer een goede kans om de regerende partijen bij te sturen. „Dáár wordt bepaald of het kabinet zomaar zijn gang kan gaan, zijn plannen kan doordrukken, of dat we ons land op ónze koers kunnen krijgen.” Dat de Eerste Kamer geen plek is voor partijpolitieke strijd, is een theorie die de PvdA niet onderschrijft, maakte het congres duidelijk. Marleen Barth, beoogd fractievoorzitter in de senaat, benadrukte dat: „Ook in de Eerste Kamer gaat het om politieke keuzes.”

Cohen riep zijn partijgenoten op om de komende weken hard te gaan werken aan een verkiezingsnederlaag voor de regerende partijen. „Laten we voorkomen dat ons land kapot gemaakt wordt.”

Met het opentrekken van deze registers lijkt de partij maximale energie los te willen maken voor verkiezingen die normaal noch de burger noch veel politici kunnen beroeren.

Dat de PvdA de verkiezingen serieus neemt, blijkt uit de uitgebreide factsheet die is opgesteld om campagnemedewerkers op alle mogelijk moeilijke vragen een antwoord te laten geven. Dat die via website GeenStijl uitlekte, laat tegelijk zien dat de PvdA, zoals gewoonlijk, ook weer veel last van zichzelf kan krijgen.