Gestrand in het zicht van de haven

Een dreigend onderzoek door De Nederlandsche Bank bewoog ex-topman Godfried van der Lugt onmiddellijk zijn banden met ING te verbreken.

G.J.A. (Godfried) van der LUGT (1940) Lid Raad van Commissarissen ING bank. foto VINCENT MENTZEL/NRCH==F/C==Amsterdam, 9 december 2008 ©Vincent Mentzel 2008

Weggestuurd worden door De Nederlandsche Bank, dát wenste hij op de valreep van zijn imposante carrière niet mee te maken. Godfried van der Lugt besloot gisteren met onmiddellijke ingang terug te treden uit de raad van commissarissen van ING, het financiële concern waarvan hij eind jaren negentig topman was. Volgens het schema zou hij pas bij de komende aandeelhoudersvergadering in mei afscheid nemen van ING.

Aanleiding van het plotselinge vertrek is een „ hernieuwd onderzoek” dat toezichthouder DNB naar Van der Lugt is gestart naar aanleiding van een „privékwestie” met de belastingdienst, blijkt uit een persbericht dat de bank- en verzekeraar gistermiddag verstuurde. Hoewel dit fiscale geschil „inmiddels volledig is afgehandeld”, heeft DNB kennelijk besloten de kwestie toch nader te onderzoeken.

De toezichthouder toetst bestuurders en commissarissen van financiële instellingen bij hun eerste benoeming op deskundigheid en betrouwbaarheid. Wanneer zich tussentijds nieuwe feiten of antecedenten aandienen, heeft DNB soms reden om die toets opnieuw te doen. Hoe een en ander in de kwestie-Van der Lugt precies is gelopen en wat de aard van het opgeloste belastingconflict is, valt lastig te achterhalen. DNB noch ING verschaft een nadere toelichting. Van der Lugt (70) laat weten „geen commentaar” te geven.

Het persoonlijke besluit is hoe dan ook pijnlijk voor de man die opklom van waarnemend kantoordirecteur van de Nederlandse Credietbank in Emmen, in 1964, tot bestuursvoorzitter van ING in 1998. Die laatste functie kreeg hij vooral als beloning voor zijn aandeel in de totstandkoming van de grootste financiële instelling van Nederland. Als topman van de Postbank, destijds in staatshanden, formeerde hij eerst de fusie met de NMB (1989) en vervolgens met verzekeringsreus Nationale Nederlanden.

Als hoogste baas fungeerde Van der Lugt als tussenpaus – slechts twee jaar. Hij had het tij niet mee, met achtereenvolgens de Russische roebelcrisis, de Aziëcrisis en de wereldwijde financiële crisis in het najaar van 1998. In dat klimaat had Van der Lugt moeite om geschikte overnamekandidaten te vinden, terwijl zijn bedrijf wel expansiedrang had. De aankoop van de Franse bank CCF mislukte en aanvankelijk ook die van de Amerikaanse verzekeraar Aetna. Daags voor zijn pensionering presenteerde Van der Lugt toch een grote overname: die van een andere grote verzekeraar in de VS, Reliastar. Die bezorgde na ruim een jaar onverhoopt een flinke verliespost, omdat Reliastar hard was geraakt door de claims na de terroristische aanslagen van 11 september.

Van der Lugt was toen al doorgeschoven naar de raad van commissarissen. Vanuit die positie moest hij de bijna-deconfiture van het concern meemaken tijdens de kredietcrisis in 2008. De Nederlandse staat sprong met miljarden bij en nam de regie in handen. Vorig jaar vroeg ING hem zijn commissariaat met nog één jaar te verlengen. Omdat hij geen zin heeft onderwerp van onderzoek door DNB te zijn, maakt Van der Lugt die termijn nu net niet vol.