Portugal herkiest president Cavaco

De Portugese president Aníbal Cavaco Silva is gisteren herkozen voor een tweede termijn van vijf jaar. Cavaco, lid van de centrum-rechtse PSD, behaalde meteen in de eerste verkiezingsronde een absolute meerderheid.

De politieke veteraan Cavaco (71) kreeg 52,9 procent van de stemmen. Manuel Alegre, die de steun had van de Socialistische regeringspartij van premier Sócrates, werd op grote afstand tweede met 19,7 procent. De partijloze kandidaat Fernando Nobre werd met een verrassend goed resultaat van 14,1 procent derde.

De opkomst bereikte gisteren met 47 procent een historisch dieptepunt. Het geringe animo van de kiezers valt toe te schrijven aan het wijdverbreide wantrouwen in de politiek, maar ook aan de vrieskou die het land teistert.

De verkiezingen hadden plaats op het moment dat het wankelende euroland onder grote druk staat van de financiële markten. Cavaco, die tussen 1985 en 1996 ook al premier was, stelde gisteren in zijn overwinningstoespraak dat hij in deze spannende tijden „president voor alle Portugezen” wil zijn. Premier José Sócrates stelde dat de Portugezen „voor stabiliteit” hebben gekozen en zei te hopen op „loyale samenwerking”.

De politieke rol van het staatshoofd is in Portugal grotendeels ceremonieel. Wel heeft de president het grondwettelijk recht het parlement te ontbinden en verkiezingen uit te schrijven. De rechtse oppositie in het parlement, waaronder Cavaco’s eigen PSD, zinspeelde de afgelopen maanden op een vervroegde stembusgang.

Het is echter sterk de vraag of Cavaco dit machtswapen zal inzetten. Het land zou vervolgens zeker een half jaar met een interim-regering opgescheept zitten. Dit terwijl de internationale markten nu juist politieke daadkracht en stabiliteit van Lissabon verlangen.

Cavaco heeft ook goede partijpolitieke argumenten om de socialisten voorlopig nog te laten regeren. Hoewel de populariteit van de regering sterk lijdt onder de crisis en de impopulaire begrotingsmaatregelen hiertegen, is het de vraag of centrum-rechts bij parlementsverkiezingen een meerderheid zou halen.