12 chickthrillers voor ?5

Vanaf vandaag leest iedereen Verrassing! 12 vrouwenthrillers (uitgeverij Verbum Crime), want deze bundel kost slechts 4,95 euro.

Annette Hulscher-Kijne van vrouwenthrillers.nl selecteerde korte verhalen van twaalf thrillerauteurs met als doel ‘meer aandacht te krijgen voor de Nederlandse vrouwenthriller’. Als extra promotie is er ook nog een prijsvraag aan verbonden; wie het laatste verhaal spannend weet af te ronden, maakt kans op een moorddiner.

Even kijken hoor, in de CPNB-bestseller top 60. Daar tellen we acht Nederlandse thrillers van vrouwelijke auteurs tegenover drie vertaalde. En samen met de thrillers van mannelijke auteurs (twaalf) domineert dit genre voor bijna eenderde de bestsellerlijst. Hard nodig dus, die promotie.

De ‘ladies of crime’ die de bestsellerlijst domineren doen overigens niet mee. In deze bundel geen Susanne Vermeer, Esther Verhoef, Saskia Noort, Simone van der Vlugt en Marion Pauw, maar twaalf in vergelijking minder bekende auteurs.

Toch is ondanks het ontbreken van klinkende namen meteen aan het boek duidelijk met welke categorie literatuur we hier te maken hebben. Dat is te danken aan het omslagontwerp met een close-up van een verschrikt opengesperd vrouwenoog. Een wel heel duidelijke knipoog naar de overbekende Stieg Larsson-omslagen.

Dan het genre. Want de vraag is of een thriller zich überhaupt, met alle noodzakelijke spanningsopbouw, onverwachte plotwendingen, psychologische karakterstudies en verrassende ontknopingen, laat lenen voor een kort verhaal dat slechts een pagina of 10 beslaat.

Bij de meeste verhalen is er maar ruimte voor één omschakeling in het spanningspatroon en dan ook nog vaak hetzelfde soort omschakeling (het beoogde slachtoffer wordt uiteindelijk zelf de dader – of andersom: de dader loopt in de val van zijn slachtoffer).

De thriller is bij uitstek een vertelvorm die het moet hebben van het meeslepen van de lezer, het aanspreken van zijn empathisch vermogen door middel van spanning en in dit geval een vleug chicklit. En dat kost wel tijd.

Stuk voor stuk voldoen de vertellingen afzonderlijke aan alle vrouwenthriller-stijlkenmerken. Maar bij elkaar opgeteld geeft een zodanig eenvorming vrouwbeeld dat het bijna als een doorlopend verhaal te lezen is.

De vrouwelijke hoofdpersoon is altijd blank, tussen de 20 en 40 jaar oud, licht neurotisch en perfectionistisch. Ze wordt meer dan gemiddeld achtervolgd door spoken uit het verleden, die ook meer dan gemiddeld ineens opduiken, al dan niet met kwaad in de zin.

Ze draagt jurken, hoge hakken, krijgt de zenuwen op een verlaten station of in een donkere steeg. Ze grijpt bij elke gelegenheid naar haar mobieltje om haar geliefde om hulp te roepen, wanneer zij in nood verkeert.

De mannen in de vrouwenthriller zijn – in hun sprankelende bijrollen – natuurlijk altijd de klos, in welke hoedanigheid dan ook; als dader, slachtoffer of rouwende achterblijver.

Alle twaalf verhalen verlopen netjes volgens de regels van de vrouwenthrillerschool. Wat dat betreft prima ingespeeld op de populariteit. Alleen niet heel spannend.

Viola Lindner