Na lang touwtrekken buigt Smeets voor Anand

De Nederlandse schakers beleefden een droevige dag in Wijk aan Zee. Onnodige verliezen markeerden de vijfde speelronde.

De vijfde ronde van het Tata Steel-toernooi begon bizar. Jan Nepomniatsjtsji en Alexei Shirov trokken van leer alsof ze in een snelschaaktoernooi speelden. Na iets meer dan een half uur hadden ze er al veertig zetten uitgeranseld en een stelling bereikt waarvan ze beiden wisten dat er niets meer te beleven viel. In een kalmer tempo speelden ze nog bijna tot de tachtigste zet verder voor ze remise overeenkwamen.

Een rare vertoning. Gaat de openingsvoorbereiding van de topspelers tegenwoordig tot de veertigste zet? Hier wel.

Voor Nederlandse patriotten was het gisteren een wat droevige dag, want Jan Smeets en Erwin l’Ami verloren onnodig. Anish Giri maakte met zwart remise tegen Maxime Vachier-Lagrave.

Wat Giri voor Nederland is, is Vachier-Lagrave voor Frankrijk; een jong talent met de maarschalksstaf in zijn ransel. Een geduchte tegenstander voor wie Giri, onder alle loftuitingen een nuchter mens gebleven, gepast respect toonde door zich te verdedigen met de solide Russische opening.

De belangrijkste partij van de dag was de overwinning van wereldkampioen Anand op Jan Smeets, na een lang touwtrekken waarin Smeets steeds goed op de been was gebleven, al was het met moeite. Toen deed hij in tijdnood opeens wat de schakers een ‘grafzet’ noemen. Meteen daarna besefte hij wat hij gedaan had, maar toen was het te laat.

Iets dergelijks gebeurde in de partij tussen Magnus Carlsen en L’Ami. Na wisselvallige avonturen had L’Ami een eindspel bereikt dat hij eigenlijk niet kon verliezen. Maar het was in het zevende uur, L’Ami had weinig bedenktijd... Pardoes gaf hij zijn toren weg. Het was de eerste overwinning van Carlsen, die er nog geen grote indruk mee maakte.

Anand kwam door de overwinning op Smeets alleen op de eerste plaats, want zijn naaste concurrent Hikaru Nakamura maakte remise met Roeslan Ponomariov. In een boeiende stelling met een pluspion voor Ponomariov en vage aanvalskansen voor Nakamura hielden ze er opeens mee op. Was Nakamura niet die man met de ontembare winstwil en het grenzenloze zelfvertrouwen? Nu bleek hij ook te beschikken over nuchtere objectiviteit als die nodig is.

De overwinning van Wang Hao op Alexander Grisjtsjoek viel niet erg op doordat hij voor de strijd om de eerste plaats niet belangrijk was, maar kreeg wel de prijs voor de beste partij van de dag. „Geen van de andere kwam er ook maar in buurt”, zei de eenkoppige jury die bestaat uit Ivan Sokolov.

Wang Hao-Grisjtsjoek

1. d4 Pf6 2. c4 g6 3. g3 Lg7 4. Lg2 0-0 5. Pc3 d6 6. Pf3 Pc6 7. 0-0 a6 8. b3 Tb8 9. Pd5 Lg4 10. Lb2 Pxd5 11. cxd5 Pb4 12. e4 f5 13. h3 fxe4 14. hxg4 exf3 15. Lxf3 De8 16. g5 Txf3 Het is de vraag of dit defensieve kwaliteitsoffer nodig was, want 16...Df7 17. Lg4 Pxd5 18. De2 e5 lijkt goed speelbaar voor zwart. 17. Dxf3 Df7 18. De2 18...Tf8 19. f4 Pxd5 20. Tf2 h6 21. Taf1 c6 22. g4 e6 23. De4 hxg5 24. fxg5 De8 25. Txf8+ Lxf8 26. Te1 Kf7 27. Kg2 b5 28. a4 b4 29. Lc1 a5 30. Lf4 Dd7 31. Lg3 Zwart moet zorgvuldig stilzitten, bijvoorbeeld met 31...De7. 31...Le7 Maar hierna heeft wit een winnende combinatie. 32. Tf1+ Kg7

33. Le5+ dxe5 34. Dxe5+ Kg8 35. Th1 Dreigt mat. 35...Pf4+ 36. Kf1 Zwart gaf op. Hij kan het mat voorkomen met 36...Ph5 37. gxh5 Dd5+, maar dan wint wit makkelijk in het eindspel.