Bankiers Goldman Sachs hebben geen klagen, aandeelhouders wel

Goldman Sachs presenteerde deze week weinig glanzende cijfers, maar de werknemers hebben daar weinig last van. Over de hele linie vielen de vergoedingen slechts 5 procent lager uit dan in 2009 - terwijl de winst met 37 procent daalde naar 8,35 miljard dollar (6,18 miljard euro). De daling wordt veroorzaakt door een combinatie van hogere kapitaaleisen, minder vreemd vermogen, slappere handelsomstandigheden en een paar plaagstootjes van de Amerikaanse en Britse toezichthouders.

De reus van Wall Street betaalde 40 procent van de brutowinst uit aan zijn werknemers in de vorm van salaris en bonussen. Overigens werd 320 miljoen dollar uit de bonuspot gereserveerd voor charitatieve doeleinden. De Britse bonusbelasting van 435 miljoen dollar werd als afzonderlijke last geboekt.

Toegegeven, Goldman verhoogt de beloningen in goede tijden doorgaans ook niet met hetzelfde percentage als de winst. Ook heeft de firma vorig jaar meer dan drieduizend mensen extra in dienst genomen. Als je daar rekening mee houdt, viel de gemiddelde compensatie per werknemer in 2010 met 14 procent terug naar 430.700 dollar , iets meer dan de daling van de omzet van de firma . Dat klinkt al redelijker, maar het is nog steeds enigszins scheef.

Bedenk eens wat er zou zijn gebeurd als Goldman het andersom had gedaan en de beloningen met 37 procent zou hebben gekort om de winst te maximaliseren. De winst zou omhoog zijn geschoten naar 11,7 miljard dollar en het rendement op het aandelenkapitaal van de firma zou een mooie 16,5 procent hebben bedragen, in plaats van een middelmatige 11,5 procent.

En de verhouding tussen compensatie en omzet zou op het veel bescheidener niveau van 26 procent zijn uitgekomen, laag genoeg om vrijwel alle critici de mond de snoeren. Maar zo’n drastische korting zou makkelijk contraproductief kunnen zijn geweest. De moraal zou er ernstig door zijn ondermijnd en de concurrentie had vrijelijk op strooptocht kunnen gaan om de beste werknemers van Goldman in te lijven. Naar alle waarschijnlijkheid zou dat op zijn beurt de toekomstige winstgevendheid van de firma hebben geschaad.

Er is echter een voor de hand liggend compromis: het koppelen van de salarissen aan de winst vóór lonen en belastingen, maar ná andere lasten. Op die basis zouden de werknemers in 2010 zo’n 21 procent minder te verdelen hebben gehad dan in 2009. Met 355.000 dollar per individu zouden ze net iets minder mee naar huis hebben genomen dan wat de gemiddelde zakenbankier en handelaar bij concurrent JPMorgan verdiende.

Dat zou een klap kunnen zijn geweest voor het ego van Goldmans bankiers. Maar het zou ook de ordening van de bedrijfsprincipes hebben onderstreept die de firma onlangs naar buiten heeft gebracht: na de klanten en de reputatie komen de aandeelhouders, ruim vóór de persoonlijke belangen van de werknemers.

Anthony Currie

Vertaling: Menno Grootveld