‘Snelle’ schadevergoeding voor Somaliërs ‘ernstig excuus’

Negen Somaliërs die op 24 december werden opgepakt op verdenking van betrokkenheid bij terroristische activiteiten hebben een schadevergoeding gekregen, meldt het OM.

In totaal werden er twaalf Somaliërs aangehouden in Rotterdam en Gilze. Volgens inlichtingendienst AIVD wilden zij “op korte termijn” een aanslag in Nederland plegen. Het OM had van de AIVD vier namen doorgekregen, waarna zij diezelfde dag overgingen tot arrestatie.

Van negen van hen bleek in de dagen na hun aanhouding dat zij niet betrokken zijn bij terrorisme, aldus het OM. Drie van de twaalf mannen zijn nog wel verdachte in het onderzoek van de nationale recherche. Geen van de verdachten zit nog vast in dit onderzoek.

Erik Akerboom, de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTb) betreurde op 30 december in NRC Handelsblad dat mensen ten onrechte werden gearresteerd. Maar volgens hem was er geen tijd om de identiteit van iedereen vast te stellen:

“Dat is natuurlijk heel vervelend. De politie doet het maximale om te voorkomen dat we mensen arresteren die er niets mee te maken hebben, maar uitsluiten kun je dat niet. Het is onze prioriteit om een aanslag te voorkomen, en dan loop je het risico dat je onschuldige mensen aanhoudt.”

Hoeveel het OM de Somaliërs betaald heeft, is niet bekend. In het persbericht schrijft het OM:

“De schadevergoeding heeft betrekking op de aanhouding, de dagen die in detentie zijn doorgebracht en de kosten van rechtsbijstand. Het OM wilde met de negen Somaliërs snel tot overeenstemming komen over een vergoeding van de door hen geleden materiële en immateriële schade. Met de negen mannen en hun advocaten is afgesproken geen mededeling te doen over de hoogte van de schadevergoeding.”

Juridisch redacteur van NRC Handelsblad Folkert Jensma kan niet zeggen hoe hoog de schadevergoeding voor de verdachten is:

“Het OM hanteert in beginsel vaste tarieven per dag voor mensen die onterecht vastzitten. Het feit het bedrag nu geheim is, doet vermoeden dat het hier niet om het standaardtarief gaat.”

Naast de schadevergoeding kregen de negen Somaliërs van het OM een verklaring waarin staat dat niet is gebleken dat zij betrokken zijn bij plannen voor een terroristische aanslag. Ook hebben zij slachtofferhulp aangeboden gekregen. Volgens Jensma schaadt de arrestatie van de Somaliërs het aanzien van het OM:

“Het arresteren van volkomen onschuldige burgers lijkt mij onrechtmatig en schadelijk. ”Het feit dat de Somaliërs naast de schadevergoeding een verklaring hebben gekregen, laat zien dat dit een excuus is van het OM en dat is ernstig. Ook in de snelheid waarin deze zaak wordt rechtgezet, is te zien dat het OM weinig moeite heeft om te erkennen dat ze verkeerd zaten en dat ze niet wilden dat deze zaak zou voortduren.”