Met extra controles voorkom je geen rampen

Professor Ale geeft wel een erg simpele remedie voor brandpreventie bij kleinere chemische bedrijven (NRC Handelsblad, 8 januari). De regelgeving is goed, want gebaseerd op 100 jaar ervaring. Het ontbreekt kleinere bedrijven aan deskundigheid. Extra controles en afdwingen van de regels kunnen toekomstige rampen voorkomen.

Mijn bedrijf (ook een familiebedrijf) is in 2004 getroffen door een vergelijkbare brand op Moerdijk. Op een zaterdag, toen niemand aanwezig was. Over de directe oorzaak is het nog steeds gissen. De brand heeft onze productiehal volledig vernietigd en heeft bijna zes uur geduurd. Gelukkig heeft de brand zich niet uitgebreid naar andere compartimenten, waaronder een tankpark en een opslagloods met honderden tonnen chemicaliën. Wat de brand en de periode daarna mij hebben geleerd staat in tegenspraak tot de uitspraken van professor Ale.

De overheid handhaaft vooral op milieuregelgeving en nauwelijks op brandpreventie. Ook valt op dat de regels om bodem, water en lucht te beschermen ten koste kunnen gaan van brandveiligheid. Sommige compartimenteringen zijn misschien zinvol om chemische reacties tussen opgeslagen stoffen te voorkomen, maar hebben geen nut bij een brand. Blussen met water verhoogt de risico’s op milieuvervuiling en kan brandoverslag bevorderen.

Honderd jaar ervaring kan belemmerend werken in een snel veranderende wereld. Er waren vroeger geen plastic verpakkingen die niet bestand zijn tegen vuur of milieuregels die strijdig zijn met brandpreventie. Ook het huidige ruimtegebrek in Nederland leidt tot concentratie van risico’s.

De omvang van de brand bij Chemie-Pack duidt op falende compartimentering. Zonder over de oorzaken hiervan te willen speculeren moet gezegd dat bestaande regelgeving geen rekening houdt met branden die veel langer duren dan de enkele uren waarop scheidingsconstructies zijn uitgelegd. De omvang van de brandhaard bij Chemie-Pack in de beginfase duidt echter op falende compartimentering binnen luttele minuten. Hier heeft prof. Ale overigens een punt. De stoffenlijst met meer dan 100 ton 2-ethylhexylnitraat (HFA 3033, goeddeels in plastic verpakkingen) is vragen om een catastrofe. Het is twijfelachtig of Chemie-Pack en de controlerende overheid de risico’s hiervan hebben overzien.

Voor de lezer: 2-ethylhexylnitraat is een bijna explosieve vloeistof met een historie aan branden als gevolg van foutieve hantering.

Dr. W. Dorrepaal

DBM Blending BV