Libanese nachtmerrie

Waltz with BashirCanvas, 22.40-0.10u.

In de met een Gouden Palm bekroonde animatie-documentaire Waltz with Bashir verwerkt regisseur en scenarioschrijver Ari Folman persoonlijke herinneringen van zichzelf en andere Israëlische soldaten. Ze vervulden hun militaire dienst tijdens de Libanese burgeroorlog in 1982, toen christelijke milities slachtingen aanrichtten in de vluchtelingenkampen Sabra en Shatila. Israëlische militairen keken daarbij toe.

Hoofdpersoon Ari wordt 25 jaar later geconfronteerd met zijn verdrongen verleden als een legervriend hem vertelt over een terugkerende – ijzingwekkend in beeld gebrachte – nachtmerrie waarin hij wordt achtervolgd door een roedel van 26 honden. Precies het aantal honden dat de vriend tijdens patrouilles in opdracht heeft doodgeschoten om te voorkomen dat hun geblaf de militairen zou verraden.

Ari zoekt lotgenoten op die over hun Libanon-ervaringen vertellen. Zo ontstaat een zintuiglijk, indrukwekkend verhaal dat ver weg blijft van de gebruikelijke oorlogsclichés.

Regisseur Folman, die met zijn team vier jaar werkte aan de film, liet negen ex-militairen hun verhaal voor de camera vertellen. Gebeurtenissen werden nagespeeld in een kale studio. Deze beelden werden gemengd met storyboardtekeningen en verwerkt tot klassieke animatie, flash-animatie en 3D-animatie.

De documentaire eindigt met authentieke beelden uit de kampen, opnamen van rouwende overlevenden en de drieduizend slachtoffers. Folman koos bewust voor de archiefbeelden, zo vertelde hij in interviews. „Ik wil het publiek niet de kans geven om te zeggen: dat was een coole animatiefilm. Daarom bestaan die laatste vijftig seconden uit archiefmateriaal. Het is misschien recht voor zijn raap, maar zo maak ik in één klap duidelijk dat het echt is gebeurd.”

Dik Rondeltap

Rectificaties / gerectificeerd

Correcties & aanvullingen

De animatiedocumentaire Waltz with Bashir heeft in 2008 in Cannes niet de Gouden Palm ontvangen (12 januari, pagina 19). De film was wel genomineerd voor de prijs voor de beste film, maar werd uiteindelijk onderscheiden met de persprijs en de publieksprijs.