En ’t Erasmus MC goochelt met cijfers die niet deugen

In het proefschrift van Van den Berg waarin moxatherapie, het verwarmen van de kleine teen als middel tegen stuitligging wordt onderzocht, wordt op zijn minst onzorgvuldig omgegaan met gegevens. Dat schreven we eerder (Opinie, 29 december). In hun weerwoord gaan promotor Hunink e.a. begrijpelijkerwijs niet in op het werkingsmechanisme (Opinie, 3 januari). In een aparte mail leggen zij uit dat door de intense verwarming van de kleine teen vervolgens de hersenen, bijnierschors en placenta worden geprikkeld, waardoor de foetus kan draaien. Deze verklaring is, zoals een hoogleraar gynaecologie ons mailde, ‘kolderiek’.

Als bewijs dat moxatherapie werkt worden zes studies genoemd waarvan drie uit China. De twijfelachtige kwaliteit van veel Chinese studies werd onlangs beschreven door correspondent Oscar Garschagen (NRC Handelsblad, 11 december). De onderzoekers baseren hun resultaten vooral op deze Chinese gegevens, en gebruiken die in een kosten-batenanalyse voor de Nederlandse situatie. Dat kan niet. Goochelen met cijfers die niet deugen, levert resultaten die niet deugen. Er is meer: een jaar vóór het proefschrift verscheen een Zwitserse studie waarin geen effect werd gezien van moxatherapie. Dat ze deze belangrijke studie nergens noemen is een raadsel, het had makkelijk gekund. Doe je deze studie er wel bij, dan valt het verschil tussen moxatherapie en controles vrijwel weg. Conclusie: het werkingsmechanisme van moxatherapie is biologische onzin, en de klinische studies laten in feite zien dat het niet werkt. Verloskundig Nederland doet er verstandig aan zich er verre van te houden; moxatherapie is kwakzalverij.

Frits van Dam

Secretaris Vereniging tegen de Kwakzalverij

Lukas Stalpers

Radiotherapeut, AMC, Amsterdam