Wit-Rusland zet kritische OVSE het land uit

De OVSE, de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa, moet haar kantoor in de Wit-Russische hoofdstad Minsk sluiten. „Een evaluatie van de OVSE-activiteiten in Minsk laat zien dat de OVSE haar taak heeft voltooid”, zei een woordvoerder van het Wit-Russische ministerie van Buitenlandse Zaken ter verklaring.

Maar volgens critici is het besluit het gevolg van het negatieve oordeel van de OVSE over de presidentsverkiezingen van twee weken geleden, waarin president Aleksandr Loekasjenko voor een vierde ambtstermijn werd gekozen. Grigori Kostoesev van de oppositionele partij Nationaal Front spreekt van „een politiek besluit” dat „zal leiden tot een verslechtering van de relatie met de Europese Unie en een toenemende invloed van Rusland”.

De OVSE oordeelde dat „de verkiezingen er niet in [zijn] geslaagd Wit-Rusland de nieuwe start te geven die het nodig had”. Hoewel de organisatie aanvankelijk een mild oordeel leek te hebben, was de uiteindelijke conclusie dat de verkiezingen oneerlijk waren verlopen.

Veel kritiek was er ook op het politieoptreden in de dagen na de verkiezingen. Op de verkiezingsavond waren tienduizenden betogers naar het centrum van Minsk gegaan om te protesteren tegen wat zij zagen als frauduleuze verkiezingen. De politie trad hardhandig op, sloeg een tegenkandidaat van Loekasjenko in elkaar en arresteerde ongeveer zevenhonderd demonstranten. Later werden verschillende andere oppositieleiders gearresteerd.

Audronius Azubalis, minister van Buitenlandse zaken van Litouwen, dat op dit moment voorzitter is van de OVSE, is verontwaardigd over het Wit-Russische besluit. Volgens Azubalis heeft de organisatie nog steeds een belangrijke functie in Wit-Rusland en is haar taak nog lang niet voltooid. Ook elders in Europa is kritisch gereageerd. De Duitse minister van Buitenlandse Zaken, Guido Westerwelle, sprak van „een nieuwe terugval voor de rechtstaat en de mensenrechten in Wit-Rusland”.

Intussen is de Wit-Russische geheime dienst begonnen met huiszoekingen bij politici van de oppositie, bij journalisten die kritisch hebben geschreven over de presidentsverkiezingen en bij mensenrechtenactivisten. Op de redactie van de krant Nasha Niva werd onder andere een groot aantal computers in beslag genomen. Bij een fotojournaliste van die krant zijn in haar huis onder meer camera’s en opnameapparatuur meegenomen. (AP, Reuters)