'Jodelmuziek kan heel bluesy zijn'

De Zwitserse Kristina Fuchs, klassiek geschoold, tilt jodelmuziek ver uit boven het folkoristische.

Ja, jodelen zal ze zeker, maar Im Röseligarte, het programma waarmee de van oorsprong Zwitserse zangeres Kristina Fuchs in het Bimhuis optreedt, omvat veel meer. Fuchs, als zangeres afgestudeerd in klassiek en jazz, geeft een nieuwe en frisse kijk op muziek die ook voor haar een burgerlijke bijklank had.

Op de gelijknamige cd geeft ze de liedjes een verrassende omlijsting, bijgestaan door gerenommeerde musici uit het jazzcircuit als trompettist Eric Vloeimans en pianist Jeroen van Vliet. Met een loopstation, een elektronisch apparaat waarmee ze fragmenten van haar zang ter plekke kan opslaan en weergeven, voorziet ze haar melodieën van een ondergrond. Ze zet alle stemtechnieken in die ze zich eigen gemaakt heeft, van boventoonzang tot een vrolijk buitelend jodelen. Terwijl de herkomst altijd hoorbaar blijft, tilt Fuchs de liederen ver uit boven het folkloristische.

Fuchs: „Onze volksmuziek is gekaapt door conservatieve partijen. Die hebben het ingekapseld met gepolijste en gesteriliseerde bewerkingen, en brave nieuwe liedjes. Echt oude liedjes hoor je nauwelijks meer. Die heb ik gevonden in Im Röseligarte, een verzameling liedjes waarvan sommige uit zestiende eeuwse manuscripten komen. Zo is er een bezwerend lied over koeien, waarin een herder alle individuele dieren uit zijn kudde beschrijft en ze persoonlijk aanspreekt, om ze te tellen of ze naar de stal te lokken.”

Fuchs gaat vrij om met het materiaal. „Ik kan nu zonder schroom jodelen. Dat is niet gemakkelijk voor een Nederlands publiek, dat het al gauw lachwekkend vindt. Wat mensen niet beseffen is dat Zwitserse jodel heel bluesy kan zijn. De Amerikaans-Zwitserse zangeres Erika Stucky heeft daar een heel programma van gemaakt.”

Dat programma, Stucky + Roots, is binnenkort ook in het Bimhuis te zien. Stucky neemt een slagwerker mee en twee blazers die zowel alphoorn als trombone spelen. „De Zwitserse jodel is heel anders dan het jodelen uit Oostenrijk”, aldus Stucky. „De statige zäuerli uit de bergen is net zo doortrokken van leed als deltablues en heeft dezelfde troostende werking.”

Im Röseligarte. 20/12 Bimhuis, Amsterdam. 21/12 Musis Sacrum, Arnhem. Stucky + Roots. 28/12 Bimhuis, Amsterdam.