Live in de studio: demonstratie van aanval van internetkrijgers

Arnoud Vermeer, aangekondigd als „beveiligingsexpert” van onder meer website GeenStijl, was in De wereld draait door (VARA) aan tafel genood om „een journalistieke demonstratie” te geven van een cyberaanval op MasterCard. Hij hoorde zelf niet bij de internetguerrillagroep Anonymous, maar hij wist wel hoe het in zijn werk ging.

Je gaat naar een website die de aanval coördineert, downloadt een programmaatje en wacht op nadere bevelen. Als je die hebt ontvangen, kun je beginnen met „vuren”. Het bombardement van „onzindocumenten” legt de vijandige site volledig lam.

Met de vinger aan de knop waarschuwde Vermeer nog wel even dat het strafbaar was als hij die in zou drukken. Presentator Matthijs van Nieuwkerk stelde zijn gast gerust. Dit was louter voor een beter begrip en bovendien kon hem niets gebeuren, want er zat een oud-minister (Bert Koenders, PvdA) naast hem.

En zo waren wij als kijkers rechtstreeks getuige van een moderne oorlogsdaad. Het zou volgens de uitvoerder geen probleem zijn om „een gemiddeld klein land” uit te schakelen. In een dronken bui had hij het met enkele vrienden wel eens gedaan met de technische universiteiten van Twente en Eindhoven.

De bezwaren tegen zo’n uitzending liggen voor de hand, maar ik ben blij het eens met eigen ogen te hebben gezien. Het is verontrustend dat een kleine groep zo gemakkelijk sabotage kan plegen tegen een instelling die in zijn ogen iets verkeerd heeft gedaan. Maar het is ook een onprettige gedachte dat overheden zo gemakkelijk onwenselijke individuen of instanties kunnen dwarszitten, als nu met Julian Assange en WikiLeaks gebeurt.

Dat is ook de inzet van de internetopstand die we dezer dagen meemaken. De NAVO schijnt al een forse afdeling te hebben die zich bezighoudt met oorlogsvoering (defensief, natuurlijk) op internet, maar is misschien minder goed voorbereid op een cyberburgeroorlog.

Het gevaar komt in eerste instantie niet van de Chinezen of de Iraniërs, maar van hoogopgeleide jonge burgers uit de eigen lidstaten.

Hun woede tegen een almachtige en controlerende overheid begint het belang van de documenten zelf te overstijgen. Gelukkig zien we ze nu ook op televisie, waar nerds als Alexander Klöpping en Brenno de Winter een gezicht geven aan de machtsstrijd. Keer op keer betogen ze dat het een misverstand is om te denken dat digitale informatie van bovenaf gecontroleerd kan worden, zoals staten dat van oudsher gewend waren.

Nieuwsuur laat de andere kant, met name Ronald Prins van het beveiligingsbedrijf Fox-IT, regelmatig aan het woord. Die noemde het gisteren „ontoelaatbaar” dat de overheid met de bestaande middelen geen gezag heeft over internet. En toch gebeurt het.