Waanbeelden

Afgelopen zaterdag werd in Nederland terecht geschreeuwd om cultuur, als reactie op de forse bezuinigingen die het nieuwe kabinet wil doorvoeren in de culturele sector. De beelden van een volgestroomd Leidseplein met meezingende, schreeuwende en applaudisserende mensen, zijn ontroerend. Sommige commentaren op het YouTube-filmpje wat minder.

Dat cultuur ook in landen met een enorm aanbod een uiterst breekbare sector blijft, daar werd onlangs in België nog eens aan herinnerd door de tranen van de artistiek directeur van het Ballet van Vlaanderen in het VRT-journaal. Haar emotionele kater na de artistiek ongevoelige beslissing van minister Schauvliege om ballet en opera te laten samenvloeien, hebben de culturele sector angstig gestemd, een angst die door anderen als elitair wordt afgedaan.

Over de situatie van artiesten bestaan veel waanbeelden, over hun inkomen niet in het minst. Ik werk momenteel met vijf professionele muzikanten, van wie er maar één rondkomt van de vele optredens en opnames. Veel theatergezelschappen vrezen bij elke subsidieronde voor hun voortbestaan.

Een actrice vertelde me laatst dat ze na het spelen van de hoofdrol in een veelbekeken televisieserie voortdurend te horen kreeg dat ze nu toch zeker wel kon gaan rentenieren, terwijl ze op dat moment weer van een werkeloosheidsuitkering leefde.

Geen van de artiesten die ik de laatste jaren ontmoette, doet het voor het geld, bijna allemaal werken ze hard.

En nee, de vreemde veronderstelling dat artiesten voor interviews en foto’s in kranten en tijdschriften worden betaald, klopt niet.

Misschien zijn de nieuwe politici wel te vinden voor de ontwerpen van de Japanse robotbouwer Hiroshi Ishiguro van de Intelligent Robotics Laboratory in Osawa. Zijn Geminoid F speelde twee weken geleden naast een menselijke actrice in het korte toneelstuk Sayonara. Geminoid F is nog voor verbetering vatbaar; hoewel ze er ontstellend menselijk uitziet, beweegt ze zich nog wat houterig. Daarom speelde ze deze keer nog een robot, zij het een die poëzie voorleest. Haar medespeelster zei het gevoel te hebben dat ze alleen op het podium stond.

De regisseur zag enkel voordelen in die menselijke afwezigheid; de robotvrouw deed precies wat hij vroeg, geen gedoe met eigen meningen meer. Ontwerper Ishiguro weet dat weldra de houterigheid verholpen zal worden en is vastbesloten superieure robotacteurs te ontwerpen die de echte op alle vlakken zullen overtreffen. Benieuwd of die ook hard kunnen schreeuwen.

Annelies Verbeke