Meer op je gemak bij gastouder dan in crèche

Crèches zijn goedkoper dan gastouders. Maar bij gastouders voelen kinderen zich meer thuis, zo staat in promotieonderzoek. Klopt dat ook?

Kinderen zijn beter af bij een gastouder dan in een kinderdagverblijf. Gastouders – die thuis andermans kinderen opvangen – spelen beter in op de behoeften van de kinderen, er is minder lawaai, en kinderen voelen zich meer op hun gemak.

Dat staat in onderzoek waarop Marleen Groeneveld eerder deze maand promoveerde aan de Universiteit Leiden. Groeneveld volgde 116 kinderen jonger dan vier jaar, verdeeld over 26 crèches en 55 gastouders. Haar onderzoek is de eerste wetenschappelijke studie naar de kwaliteit van gastouderschap in Nederland.

Kinderen bij gastouders zijn meer ontspannen en hebben meer plezier en zelfvertrouwen dan kinderen in de crèche, zo bleek uit Groenevelds analyse. Gastouders kunnen meer individuele aandacht aan ieder kind geven, omdat zij gemiddeld minder kinderen opvangen dan crècheleidsters.

Ook is de zorg van gastouders constanter dan die in de crèche: kinderen worden meestal door dezelfde gastouder opgevangen, terwijl ze in de crèche met veel verschillende leidsters te maken hebben. Een goede leidster heeft dan ook minder invloed op het welbevinden van het kind dan een goede gastouder, stelt Groeneveld. Andersom geldt echter hetzelfde: een slechte gastouder is nadeliger voor het welbevinden van het kind.

Groeneveld onderzocht ook het lawaai in de opvanglocaties. Kinderen in crèches zijn door meer geluid omringd dan bij gastouders. Zij zouden zich bij veel lawaai slechter kunnen concentreren en minder gehoorzaam zijn, maar Groeneveld vond geen bewijs dat zij last van het lawaai hebben.

In 2009 vingen gastouders 106.000 kinderen tot en met 3 jaar op, kinderdagverblijven 343.000, ruim drie keer zoveel. De kwaliteit van crèches staat onder druk sinds de invoering van de Wet Kinderopvang in 2005. Door de privatisering overvleugelen rendementseisen steeds vaker de belangen van ouders en kinderen. Sinds begin dit jaar moeten gastouders aan strengere opleidings- en veiligheidseisen voldoen.

De tarieven van beide vormen van opvang ontlopen elkaar niet veel, maar de maximumtoeslag die ouders krijgen is hoger voor de crèche dan voor gastouderopvang. Bij een uurtarief van 5,50 euro betalen tweeverdieners met een modaal inkomen netto 330 euro per maand om twee kinderen drie dagen per week door gastouders te laten opvangen. Crècheopvang zou hun slechts 244 euro per maand kosten.