‘Ministers faalden bij aanpak Q-koorts’

De twee ministeries die de Q-koorts moesten bestrijden werkten te weinig samen en namen te laat maatregelen om verdere verspreiding van de ziekte te voorkomen. Dat staat in een rapport dat de evaluatiecommissie-Q-koorts om 11.00 uur presenteert. Het kabinet wil pas vrijdag na de ministerraad reageren op de bevindingen.

De evaluatiecommissie, die onder leiding stond van landbouweconoom Gert van Dijk, heeft kritiek op de aanpak van de overheid:

  • De genoemde ministers hielden te lang vast aan hun eigen visie en communiceerden slecht.
  • Bedrijven werden te weinig aangesproken op hun eigen verantwoordelijkheid.
  • De ministeries kwamen te laat met maatregelen en schoten tekort in de communicatie richting het publiek.

Geen politieke gevolgen
NRC-redacteur Antoinette Reerink, die de Q-koorts voor NRC Handelsblad volgde, noemt de kritiek ,,hard” als het gaat om de verantwoordelijkheden van de ministeries. ”Beide ministeries zijn volgens de commissie nalatig geweest”, aldus Reerink. Het rapport heeft waarschijnlijk geen politieke consequenties. De hoofdrolspelers, Klink en Verburg, zijn immers al van het toneel verdwenen. De suggestie is volgens Reerink ,,levensgroot” dat het uitgestelde rapport bewust over de kabinetswisseling is getild.

De Q-koorts, een griepachtige ziekte die van dier op mens kan worden overgedragen, brak halverwege 2008 uit onder melkgeiten en -schapen. Toen de ziekte in 2009 weer de kop op stak, besloten de CDA-ministers Klink (Volksgezondheid) en Verburg (Landbouw) het merendeel van de drachtige geiten en schapen op bedrijven met Q-koorts uit voorzorg te ruimen. Desondanks werden 2354 mensen ziek, van wie er zes overleden.

Update 10.45u: Het ANP meldt de eerste reacties op het rapport:

,,De belangen van de landbouw hebben geprevaleerd boven die van de volksgezondheid. We hebben het in debatten in de Kamer al herhaaldelijk aangegeven en nu stelt de commissie het ook.” - SP-Kamerlid Henk van Gerven

,,De volksgezondheid is ondergeschikt gemaakt aan de veterinaire en economische belangen. Het gevaar is ernstig onderschat. Als er niet was opgetreden, had Nederland aan de rand van de afgrond gestaan met duizenden doden.” - Michel van den Berg van de Stichting voor mensen met Q-koorts.

,,Er is te laks en te laat ingegrepen. We moeten er flink over gaan debatteren hoe het zover heeft kunnen komen.” - PvdA-Kamerlid Khadija Arib

    • Pim van den Dool