In loods van Rode Kruis staan veldbedden klaar

Europa, Nederland, Utrecht, 19-11-2010 NS treinstoring. Foto: Evelyne Jacq Evelyne Jacq

Het treinverkeer rond Utrecht heeft gisteravond platgelegen. Spoorbeheerder ProRail verwachtte gisteravond dat ook vandaag het treinverkeer naar, van en via Utrecht nog gestremd zou blijven. Hoeveel reizigers op Utrecht Centraal hebben vastgestaan, wist de NS niet. Gemiddeld vervoert de NS elke ochtend en middag 250.000 mensen tijdens de spits. En Utrecht is ook nog een knooppunt.

1 Wat was precies de oorzaak?

Een brand in de regionale verkeersleidingspost van ProRail, die halsoverkop ontruimd moest worden. De brand op zich was niet bijzonder groot, maar er is wel „forse rook- en waterschade” in het gebouw ontstaan. Zeer vermoedelijk is in het technische deel van de post ook infrastructuur van de seinen en wissels van het spoor beschadigd. Naar de oorzaak van de brand doet ProRail nog onderzoek.

2 Waarom kon een andere verkeerspost het werk niet overnemen?

Deels was dat wel mogelijk. ProRail heeft dertien van zulke regionale verkeersposten in Nederland. De verkeersleiding van onder meer regio Zwolle heeft gisteren dertig treinen, die tussen stations waren gestrand, teruggeleid naar een eerder treinstation, zodat de reizigers daar konden uitstappen. Waar ProRail wél een backup heeft voor computerstoringen, bestaat er geen volledige backup van seinen en wissels. De woordvoerder: „Die kabels van seinen en wissels lopen fysiek naar Utrecht, en niet naar andere posten.” Als er dus in zo’n post iets gebeurt, raakt het treinverkeer van die gehele regio gestremd.

3 Hoe verliep de communicatie met de reizigers?

Die ontbrak grotendeels. De omroepers van de regio Utrecht zitten namelijk óók in die bewuste verkeerspost. Zij moesten ook geëvacueerd worden en dus bleef het een tijdlang stil op de meeste stations, totdat de NS via alle medewerkers op stations kon laten weten wat er aan de hand was. De reizigers hielden onderling in elk geval wel contact; al snel gingen op Twitter geruchten de ronde dat de vertragingen „zeker tot na middernacht” zouden duren. Ook voor afspraken over vervoer naar huis bood Twitter uitkomst.

4In de Jaarbeurs was er opvang. Is daar een draaiboek voor?

Ja, gisteravond kwam om kwart voor zeven het zogeheten ‘Regionaal Operationeel Team’, het ROT, voor het eerst bijeen. Daar vallen politie, brandweer en overige hulpdiensten zoals het Rode Kruis onder. Aanvankelijk leek de situatie ernstig: ál het treinverkeer gestremd, midden in een drukke avondspits. Toen werden ook meteen de „lijntjes uitgegooid” voor de opvangplekken uit het draaiboek; voor gestrande reizigers maakt de Jaarbeurs plek vrij. In Utrecht zijn ook bijvoorbeeld de Veemarkthallen in het draaiboek opgenomen voor mogelijke opvang.

5 En waar komen dan bijvoorbeeld die veldbedden zo snel vandaan?

De gemeente Utrecht beschikt zelf over vijfhonderd noodopvangbedden, die staan opgeslagen in een loods van het Rode Kruis in Utrecht. Aanvankelijk wilde het ROT gisteren duizend bedden in de Jaarbeurs neerzetten, maar uiteindelijk bleek de opvang in de Jaarbeurs helemaal niet meer nodig.