Ierse centrale bank speelt met vuur

De Ierse centrale bank neemt grote risico’s met haar eigen kapitaal. De bank heeft steeds meer noodkredieten verstrekt aan de kwakkelende banken van het land en heeft nu voor 35 miljard euro aan leningen uitstaan. Dit lijkt riskant, gezien het feit dat de centrale bank over slechts 1,5 miljard euro aan eigen reserves beschikt.

De afhankelijkheid van de Ierse banken van de Europese Centrale Bank is niets nieuws. Maar de Ierse kredietverleners hebben steeds meer een beroep gedaan op de Ierse centrale bank om het hoofd boven water te kunnen houden. Eind augustus stond er voor 14,3 miljard euro aan ‘andere bezittingen’ op de balans van de centrale bank, waarvan het grootste deel bestond uit noodkredieten aan de banken van het land. Eind oktober was dit al 35 miljard euro.

De reden voor deze stijging is onduidelijk. Maar een mogelijke verklaring is dat één of meer banken zich tot de Ierse centrale bank hebben gewend omdat ze (bijna) door het hoogwaardige onderpand heen zijn dat de ECB eist in ruil voor contant geld. Een andere verklaring zou kunnen zijn dat de ECB om de een of andere reden heeft besloten dat zij de Ierse banken genoeg heeft geleend.

Wat de reden ook moge zijn, de gevolgen zijn in potentie zorgwekkend. Hoewel sommige bezittingen die als onderpand bij de centrale bank worden ingebracht beloften van de Ierse regering zijn, kunnen zelfs deze niet als rotsvast worden beschouwd. Andere bezittingen kunnen van lagere kwaliteit zijn dan de bezittingen die bij de ECB als onderpand fungeren. En hoewel de centrale bank zichzelf zal hebben ingedekt door méér onderpand te eisen, is er nog steeds een kans dat de bank verliezen zal lijden.

Om die verliezen werkelijkheid te laten worden, zouden één of meer banken failliet moeten gaan. Een van de banken die noodkredieten van de centrale bank krijgt, is het volledig genationaliseerde Anglo Irish. Die bank zal waarschijnlijk niet failliet gaan, tenzij de staat zelf failliet gaat. Toch is er niet eens zo’n groot verlies op deze noodkredieten nodig om de reserves van de centrale bank van 1,5 miljard euro in rook te laten opgaan. Waar moet dan het geld vandaan komen om de centrale bank te herkapitaliseren? De Ierse regering zwemt nu niet bepaald in het geld.

Zo’n nachtmerriescenario is uiteraard academisch als Ierland te hulp zou worden geschoten door de Europese Unie en het Internationaal Monetaire Fonds. Het is misschien geen verrassing dat de gouverneur van de centrale bank, die donderdag heeft gezegd dat hij verwacht dat Dublin om een megakrediet zou vragen, heel graag een snelle oplossing van de crisis zou zien.

Neil Unmack