Het oude General Motors is in Pontiac gestorven

GM maakte een doorstart, maar tienduizenden werknemers verloren hun baan. Jim Clark was een van hen. Hij beheert nu een gesloten fabriek. Hoe lang? „Zo lang ze me nodig hebben.”

The production line sits permanently shut-down during a liquidation auction at the General Motors now closed Pontiac Assembly plant, which used to build full-size pickup trucks in Pontiac, Michigan November 4, 2010. The plant was among the 15 manufacturing plants closed during the Chapter 11 proceedings and transferred to Motors Liquidation Co -- dubbed "old GM." Photo taken November 4, 2010. To match feature GM/AUCTION REUTERS/Rebecca Cook (UNITED STATES - Tags: BUSINESS TRANSPORT) Reuters

Jim Clark (57) had altijd gedacht dat hij tot zijn zestigste zou werken in Pontiac. Dat wilde hij graag. Daarna zou hij met pensioen gaan, na 23 jaar fabrieksarbeid bij autofabrikant General Motors. Maar vorig jaar moest hij weg. General Motors ging failliet en maakte een doorstart. Maar twaalf fabrieken gingen dicht en voor tienduizenden arbeiders was geen plaats meer. Clark was een van hen.

De plaatselijke fabriek ging dicht. Lokale werknemers verloren zo hun baan. En GM besloot ook nog het naar het stadje vernoemde automerk Pontiac te begraven. Pontiac is het symbool van het oude General Motors. Het General Motors waar binnenkort niets meer van over is.

Een paar maanden na zijn ontslag kreeg Clark een telefoontje. Of hij beheerder wilde worden van de gesloten fabriek in Pontiac, waar hij zelf altijd gewerkt had. Hij wilde wel. En nu zit Clark – grijze baard, rossige wenkbrauwen – achter een klein houten bureautje in een kamertje van de fabriek aan de Opdyke Road in Pontiac, op ongeveer drie kwartier rijden van Detroit. In de hoek ronkt een elektrisch kacheltje. Voor hem ligt een handjevol sleutelbossen.

Wat hij moet doen? „Zorgen dat de boel niet uit elkaar valt.” En dus spijkert hij kapotte ruiten dicht en vervangt hij hier en daar een hangslot. Hoe lang? „Geen idee. Zolang ze me nodig hebben.”

Want toen GM vorig jaar juli na het faillissement een doorstart maakte, werd besloten het bedrijf in twee stukken te knippen; een oud en een nieuw GM. In het oude GM bleef alles achter waar GM vanaf wilde. Schuld, fabrieken en gebouwen. Zo kon het nieuwe GM verder zonder de last van het verleden te dragen.

De autofabrikant raakte door de doorstart ruim 37,7 miljard dollar schuld kwijt, 12 fabrieken gingen dicht en rond de 34.000 werknemers verloren hun baan. De bezittingen van het oude General Motors, dat nu Motors Liquidation Company heet, worden geveild. Iets verderop in Pontiac is een filmmaatschappij inmiddels in een voormalig GM-kantoor getrokken.

De inboedel van de fabriek in Pontiac werd vorige week geveild. Afgelopen maandag, drie dagen voor de beursgang van het nieuwe GM, hebben de kopers hun spullen mogen ophalen. In de fabriekshal is het schemerig. Bij de ingang is een grote sticker op de grond geplakt. Built with pride staat erop. Er rijden een paar heftrucks heen en weer. „Tja, er is eigenlijk niet zoveel te zien”, erkent Jim Clark. Bij de ingang van de fabriek zitten twee vrouwelijke medewerkers van het veilinghuis. Van alles hebben ze vorige week verkocht, vertelt een van hen. Sommige ex-werknemers kochten iets kleins uit de fabriek, als een soort souvenir. Anderen kochten complete robotarmen voor hun eigen fabriekjes.

Verbitterd is Jim Clark niet. Hij heeft een mooie regeling. Hij is alleen teleurgesteld dat ze ‘zijn’ fabriek in Pontiac hebben gesloten. „Dit was echt een prima fabriek”, zegt hij. Maar zo’n beslissing vindt hij wel heel goed bij General Motors passen. Niet goed nadenken, maar op basis van vage argumenten een beslissing nemen. „Een poos geleden werden hier vrachtwagens geproduceerd, maar ineens ging die productie naar de fabriek in Flint.”

Waarom? Clark had geen idee. Wel een vermoeden. „De vicevoorzitter van vakbond komt uit Flint. Die zal wel goed gelobbyd hebben.” Maar economisch was de beslissing volgens Clark niet. „De fabriek in Flint was veel ouder. En alles werd duurder, omdat er materiaal van de ene fabriek naar de andere moest.”

Nog zo’n rare beslissing, vorig jaar nog. Duizenden werknemers werden ontslagen, ook hele goede. Ze kregen wel allemaal een uitstekende ontslagvergoeding mee. Clark kent een aantal van die goede mensen die inmiddels alweer in dienst zijn. Maar die wilden hun ontslagvergoeding natuurlijk niet inleveren. „Oké, zei GM. Houd die maar.”

Jim Clark is niet zo enthousiast over het nieuw GM. Efficiënte, economische beslissingen nemen, daar gaat het om. Hij moet het nog maar zien. Ja, GM maakt inmiddels weer winst. Dat verbaast hem niets. „Fabrieken dicht, personeel ontslagen, miljarden aan schuld achtergelaten. Het zou belachelijk zijn als ze geen winst zouden maken.”