Weg met de ideologie, leve het persoonlijke

De opkomst van rechtse media is geen reden tot vreugde voor de PVV. PowNews en WNL lopen voorop in het beschimpen van politici waar iets mis mee is.

Als de parlementariërs van de PVV door het vijandelijk gebied heen moesten, zochten hun ogen tot voor kort naar vertrouwde gezichten. Verslaggever Rutger Castricum van PowNews – te midden van de talrijke ‘linkse’ media – was voor deze politici een afleidingsmanoeuvre tussen de grote vergaderzaal en hun eigen veilig afgesloten fractiegang in de Tweede Kamer. Met Rutger konden ze dollen. Zijn vaste truc – vragen stellen aan een politicus die geen antwoord wil geven – liet Castricum nooit los op PVV’ers.

Tot vorige week. Eén voor één liepen Wilders en zijn fractiegenoten dinsdag in de fuik. De PVV’ers dachten misschien dat er alleen vragen zouden worden gesteld over collega Eric Lucassen. Maar ze werden ook bevraagd over James Sharpe en diens erotische sms-diensten en websites. Sharpe, die gisteravond uiteindelijk is opgestapt na berichtgeving die begon op de site van De Telegraaf, begon een politiek betoog over de corruptie- en afpersingspraktijken in Hongarije, vaderland van de schoonfamilie van partijleider Wilders. Tevergeefs, omdat PowNews de beelden van deze „spike & telecom-meneer” in de montagekamer later herschikte en hem zo te kijk zette.

De andere PVV’ers deden allemaal een ‘vogelaartje’, genoemd naar Castricums eerste slachtoffer Ella Vogelaar: zwijgen, grapje maken, uitstel vragen, zeggen dat je naar je werk moet en vooral hard doorlopen. Anchorman Dominique Weesie van PowNews diepte het nadien in de studio in een een-tweetje met Castricum uit met woorden als „brievenbuspisser Lucassen”, „pornobank”, „spastische toestanden”. Waarna de laatste aankondigde dat hij even ging surfen op ‘zaadsnol.com’, een pornosite van het bedrijf waar Sharpe directeur was.

Het was niet voor het eerst dat de Telegraaf Media Groep (TMG) de leiding had in de berichtgeving over de PVV. Vorige week woensdag was de rubriek Uitgesproken WNL de eerste die kond deed van de wijze waarop Lucassen zijn nabuurschap in Haarlem opvatte, inclusief zijn haat jegens andermans honden.

Deze uitzending van Uitgesproken WNL werd met bijna 800.000 kijkers ongekend goed bekeken. Die van gisteren, waarin alleen commentator Hans Wiegel nader inging op de PVV, trok 300.000 kijkers, het gemiddelde kijkcijfer van een uitzending van PowNews.

Toch heeft hoofdredacteur Michiel Bicker Caarten van WNL deze week wegens gebrek aan „signatuur” ontslag moeten nemen. Op verzoek van voorzitter Fons van Westerloo. Bicker Caarten voelt volgens hem te weinig de „verontwaardiging” waarmee de kijkers van WNL naar de maatschappij kijken.

Die signatuur is niet per definitie welwillend jegens de PVV. Afgelopen jaar heeft moederkrant De Telegraaf in hoofdredactionele commentaren soms scherp stelling genomen tegen Wilders. Dat begon al op op 8 maart, nadat Wilders de profeet Mohammed een „massamoordenaar en pedofiel” en de Turkse premier Erdogan een „mafkees” had genoemd. De Telegraaf luidde in het commentaar de alarmbel: hier is geen premier aan het woord. Afgelopen dinsdag oordeelde De Telegraaf zo over Lucassen: deze „etalagepop heeft zijn lijsttrekker en zijn kiezers voorgelogen” en nu niet de moed om op te stappen. „Dat is laf een een Kamerlid onwaardig.”

De primaire reden voor de gretigheid van Telegraaf, GeenStijl, WNL en PowNews is simpel. Er werken journalisten en die hebben een bepaalde beroepseer: om de eerste te zijn, om nieuws te maken. Dat bereik je, in de theatrale en sterrenomgeving die de parlementaire democratie is geworden, onder meer door het persoonlijke lief en leed van politici uit te lichten. Zeker als dat niet programmatisch politiek is. Abstract beleid mijden ze bij voorkeur.

Maar bovenal willen ze er, net als andere journalisten, toe doen. Dat laatste – ertoe doen – is vooral mogelijk als je als journalist dicht in de buurt van je natuurlijke achterban blijft. Dan raken de media een snaar. De VVD is altijd gevoeliger voor De Telegraaf, als die zich keert tegen spitsstroken en belastingdienst, dan voor De Volkskrant. Die op haar beurt weer makkelijker de PvdA de bomen in kan jagen met koppen als ‘Partij van de Aftocht’.

Er is nog een verklaring. Nu de PVV dé steunpilaar is voor de meerderheid van het kabinet-Rutte is Wilders deel geworden van het ‘establishment’. De Telegraaf beoordeelt hem daarom op de vraag of hij aansluit bij de hardwerkende belasting betalende burgers. Voor de elitejagers van PowNews is hij een andere prooi. Want PowNews heeft, net als GeenStijl, geen politieke ideologie of journalistiek beginsel. Het gaat ze primair om ‘LOL’ (laughing out loud). En ‘fail’ is pret.