Liever bevlogen dan rooms

De KRO viert dit weekeinde zijn 85ste verjaardag met een nacht met de beste tv-programma’s. De omroep staat aan de vooravond van grote veranderingen. Hoe katholiek is de KRO nog?

Brutaler en gedurfder, wil Koen Becking de jubilerende KRO maken. Hij is er sinds drie jaar directievoorzitter. „Als je opnieuw met de omroep zou beginnen, kies je voor Amsterdam en nooit voor Hilversum. De meesten wonen in de regio Amsterdam en veel programma’s komen daar al vandaan.” Meer omroepen en producenten kiezen om die reden voor de hoofdstad. Zo wil de AVRO in 2012 deels verhuizen naar het Vondelparkpaviljoen. Nieuwe omroepen PowNed en WNL kozen voor Amsterdam net als producent Endemol.

Becking schuwt de vernieuwing niet. Onder zijn leiding introduceerde de omroep programma’s over bloot poseren voor het goede doel (Blootgewoon) en homoseksuele jongeren tijdens hun ‘coming out’ (Uit de kast). De omroep met successen als Boer zoekt Vrouw, Memories, Spoorloos en De Reünie wil volgend jaar een dagelijkse debatprogramma maken als tegenhanger van Pauw & Witteman en DWDD (beiden VARA).

In de versterkte profilering van de omroepen, die dit seizoen inging, valt de oude naam Brandpunt op met een aanpak waarbij de presentatoren niet in een studio zitten, maar verslag doen vanaf locatie. Maar niet alles wat Becking aanraakt wordt een succes: glossy Maria mislukte.

Becking is recht voor zijn raap in een sector waarin veel bestuurders in verhullende termen spreken. Hij moet de KRO door een hectische periode loodsen. Het kabinet wil het jaarlijkse budget van de publieke omroep van 800 miljoen euro met 200 miljoen euro korten. De omroepdirecteuren besloten daarom gezamenlijk dat er acht omroepen mogen overblijven en dat de programmering scherper moet. Voor het verdeelde en behoudende Hilversum zijn dat revolutionaire ontwikkelingen.

De directeuren spreken nu over clusters waarin de omroepen samenwerken. Het aantal staat voorlopig op vier: een levensbeschouwelijk cluster met KRO, NCRV, IKON en RKK, een progressief cluster met VARA, BNN en PowNed, een populair cluster met TROS, Max en WNL en een cultureel cluster met AVRO, VPRO en HUMAN. De EO staat nog alleen. Naast deze clusters blijven NOS en NTR als taakomroepen bestaan.

Hilversum heeft zelf besloten te fuseren maar wil ook scherpere profielen. Dat wringt. Waar staat de KRO?

„Bij ondersteunende diensten, zoals administraties en catering, kunnen we meer samenwerken, maar de vereniging met meer dan 450.000 leden en het merk KRO blijven bestaan. Iedere omroep gaat zich toeleggen op de genres waarin hij goed is. De KRO doet bijvoorbeeld geen kunst, daar zijn AVRO en VPRO voor. Wij brengen onderzoeksjournalistiek, spirituele programma’s, human interest en drama. Door je te specialiseren bezuinig je ook, dat scheelt in redacties.”

De publieke omroep moet zich meer onderscheiden van de commerciële. Wat valt af?

„We gaan minder amusement doen. We spreken met elkaar over de vraag: wat zijn publieke waarden? Heeft een grap in Koefnoen meer publieke waarde dan een mop van André van Duin? Ik vind het een moeilijke vergelijking. Je dreigt al snel een omroep voor de grachtengordel te worden. Daar ben ik tegen.”

Kijkers kozen ‘Dagboek van een Herdershond’ als beste KRO-programma. In het onderwerelddrama ‘Penoza’ zat geen spoor katholicisme meer. Wat zegt dat over de KRO?

„We hebben altijd gepionierd en brengen maatschappelijk relevante tv. De context is veranderd, maar de rode lijn is dat we bijzondere verhalen vertellen van gewone mensen. Penoza is gewoon topdrama. Ik ga er geen verhaal bij verzinnen dat het past bij de missie van de KRO.”

Wat vindt uw achterban van programma’s als ‘Bloot gewoon’ en ‘Uit de kast’?

„Die is heel enthousiast. Er is weleens discussie, maar niet in de omvang van: gut, dit is een probleem. Bij de EO lopen leden weg als de programmering gedurfd is, maar dat is een missionaire omroep met een andere achterban dan wij.”

In hoeverre wil de KRO nog met de katholieke kerk worden geassocieerd die een conservatieve koers volgt en in schandalen is verwikkeld over seksueel misbruik?

„Ik ben ook bestuurlijk verantwoordelijk voor de RKK. Dat is een kerkelijke omroep die evangeliserend is. Wat de KRO doet staat in de katholieke traditie: we vinden onze oorsprong in het katholiek sociaal denken. Dat komt terug in onze programmering.”

U contracteerde onlangs Arie Boomsma (ex-EO) en Aart Zeeman (ex-NCRV). Wordt de KRO gereformeerd?

„Dat veronderstelt dat we redeneren vanuit zuilen. Dat doen we niet. We zijn een modern mediabedrijf. Ik vind het van deze tijd dat Arie Boomsma hier kan werken. De verzuiling is geschiedenis.”

Het motto van de KRO is: Goed leven. Zorgt dat voor net zo’n sterke verankering in de samenleving als de katholieke zuil van vroeger?

„Nee, maar je moet met de tijd meegaan. We houden debatten voor twintigers in de Rode Hoed in Amsterdam over het thema: Van God los? Vorige week hadden we een popduel tussen jongeren met onze 3FM-dj Paul Rabbering. Onze Boer zoekt-vrouw-community op internet is heel groot. De mensen binden zich niet meer aan een katholieke zuil, maar wel aan een presentator en een programma van de KRO. Zij voelen dat alles wat wij doen in de context zit van een sociaal bewogen omroep.”

Compilatie KRO-Top 10 zaterdag, Ned 1, 13.10-16.20 uur. Hele afleveringen te zien ’s nachts, Ned. 1 00.05-8.15 uur.

    • Mirjam Keunen