Ierland blijft Europese hulp weigeren

De EU blijft collectief de boodschap aan Ierland overbrengen dat ze het Ierse probleem van instortende banken willen en kunnen tackelen. Maar Ierland zegt genoeg eigen kapitaal te hebben.

Irish Finance Minister Brian Lenihan arrives at an euro zone finance ministers meeting at the European Union Council in Brussels November 16, 2010. REUTERS/Francois Lenoir (BELGIUM - Tags: BUSINESS POLITICS) REUTERS

Europa staat klaar om Ierland geld te lenen. Het probleem is alleen dat Dublin dat niet wil, werd gisteravond opnieuw duidelijk na een vergadering van ministers van Financiën van de eurolanden.

Het dilemma, dat exact het omgekeerde is van het probleem met Griekenland dit voorjaar – de Grieken smeekten juist om leningen, maar de eurozone liet hen maanden bungelen – is voorlopig ‘opgelost’.

Vandaag nog is een team van specialisten van Europese Commissie, Europese Centrale Bank en Internationaal Monetair Fonds naar Dublin gestuurd. Zij moeten de malaise binnen Ierse banken analyseren en berekenen hoeveel de herstructurering van deze banken gaat kosten. Dit is de opmaat voor het verstrekken van leningen aan Ierland, „mocht daarom gevraagd worden en mocht het nodig zijn”, bevestigde eurocommissaris Olli Rehn (Economische en Monetaire Zaken).

Het gaat om leningen van IMF en eurolanden uit het pakket van 750 miljard euro dat deze zomer werd opgezet, waarschijnlijk aangevuld met bilaterale leningen uit Groot-Brittannië.

De Britse financiële sector draagt medeverantwoordelijkheid voor het ontstaan van luchtbellen in Ierse banken en heeft het meest te verliezen als Ierland uitglijdt. Groot-Brittannië, geen euroland, was niet bij de vergadering. Maar minister Jan Kees de Jager (Financien, CDA) zei dat ,de Britten wel bij een voorbespreking waren. Ze willen meedenken”.

Het komt de eurogroep en Ierland goed uit om het team te sturen. De eurogroep kan financiële markten tonen dat zij greep heeft op de situatie. En Ierland kan de aanvraag voor leningen uitstellen zonder het predicaat te krijgen dat het niet meewerkt aan een Europese oplossing. De Ieren onderhandelen sinds vorige week over leningen. Bronnen melden dat zij de strenge condities uit Brussel en hoofdsteden willen afzwakken door het pakket alleen te gebruiken voor een „chirurigsche ingreep” bij banken.

De ministers brachten gisteren collectief de boodschap over dat ze het Ierse probleem van instortende banken willen en kunnen aanpakken.

Afgelopen dagen verkochten investeerders Ierse staatsobligaties uit vrees voor waardevermindering, omdat de Duitse bondskanselier had gezegd dat de „financiële sector moet meebetalen” aan de crisis. Dit geldt echter pas vanaf 2013, als er een permanent crisismechanisme is met een zogenaamde ‘defaultprocedure’.

Intussen sloeg de turbulentie ook over naar andere eurolanden zoals Portugal. De meeste Ierse en Portugese schuld is (anders dan Italiaanse schuld) in handen van fondsen in andere eurolanden. Als Ierland onderuitgaat, worden vooral Britse en Duitse investeerders geraakt. Om dit ´besmettingsgevaar´ te keren, adviseerde de ECB Ierland vorige week al om leningen te vragen. Gisteren zei Klaus Regling, die de European Financial Stability Facility (EFSF) in Luxemburg beheert, dat hij „binnen enkele dagen geld kan leveren” als de Ieren erom vragen.

Dat is niet gebeurd. Anders dan de Grieken hebben de Ieren grote moeite zichzelf aan de ketting van ´Brussel´ te leggen. Andersom eisen de eurolanden dat Ierland, in ruil voor leningen, zijn lage belastingtarief voor bedrijven ophoogt. Dat lage tarief is al jaren een doorn in het oog omdat het bedrijven uit de EU naar Ierland zuigt.

Alles is anders dan tijdens de Griekse crisis. Toen was er geen euro-reddingsmechanisme en vonden noordelijke landen als Duitsland dat Griekenland alleen als het écht niet anders kon, geld mocht lenen.

De eurozone, niet Griekenland, bepaalde dat moment. Nu, zes maanden later, is het pakket klaar en hebben zelfs de Duitsers Dublin gevraagd de geboden leningen aan te nemen voor het probleem nog groter wordt.

Ditmaal beslist Ierland, niet de eurozone. Tenslotte dachten velen zes maanden geleden dat het EFSF crises kon voorkomen, alleen al door te bestáán. Maar die illusie heeft niemand meer.