Steek die brief er maar niet in

Zo’n 7.000 postbodes zullen waarschijnlijk protesteren bij het hoofdkantoor van TNT in Den Haag vandaag.

Brieven worden dus niet bezorgd. Rouwkaarten wel.

Vanaf gisterenavond elf uur hebben duizenden postbodes van TNT het werk voor 24 uur neergelegd. Ze protesteren daarmee tegen de toekomstplannen van het postbedrijf. Het is de eerste nationale poststaking sinds 1983.

1 Waarom staken de postbodes? Ze zijn boos op hun werkgever TNT, die voor medio 2013 alle postbodes wil vervangen door goedkopere postbezorgers. Daarbij verdwijnen 11.000 arbeidsplaatsen en zullen 3.100 gedwongen ontslagen vallen. Veel meer postbodes verliezen hun huidige baan bij deze reorganisatie, maar zij worden door TNT binnen of buiten het bedrijf aan ander werk geholpen of vallen in een speciale ouderenregeling. Nu werken er nog 12.500 fulltime postbodes bij TNT.

Vandaag zullen de postbodes in 150 bussen vanuit het hele land naar Den Haag rijden om daar, bij het hoofdkantoor van TNT Post, te protesteren. Zij willen, onder aanvoering van de vakbonden, dat TNT de reorganisatie over een langere periode uitsmeert. Ook willen ze dat het bedrijf nog eens kritisch kijkt naar de noodzaak van de plannen.

Volgens TNT is de rek er echter helemaal uit. Door de komst van internet en de toenemende concurrentie van andere postbedrijven is de hoeveelheid post van TNT in tien jaar tijd met 30 procent gedaald. In een paginagrote advertentie in de dagbladen legde directievoorzitter Harry Koorstra vrijdag uit dat de reorganisatie noodzakelijk is om te overleven.

2Gaan alle postbodes staken?Dat is niet waarschijnlijk. Maar het aantal postbodes dat wél besluit om het werk neer te leggen zal hoog zijn. Zondag stond de teller al op bijna 7.000 postbodes die zich hadden aangemeld voor een plaats in een van de ‘actiebussen’ .

De postbodes die wél doorwerken, mogen het werk van hun stakende collega’s niet overnemen. Dat is zogeheten ‘besmet werk’ en bij wet verboden.

3 Wat gebeurt er met de post?De post die je gisteren voor 18.00 uur in de brievenbussen hebt gestopt, is wel opgehaald. Maar zal niet binnen 24 uur worden bezorgd. Dat komt omdat de nachtploeg niet aan het werk gaat. Alle poststukken, gemiddeld 15 miljoen per dag voor TNT, blijven bewaard in containers in de sorteercentra van TNT. Post die je vandaag in de brievenbus stopt, zal er pas morgen uit worden gehaald.

Volgens een woordvoerder van TNT kan het na de staking ‘in het ergste geval’ nog een paar dagen duren voor alle post weer op tijd wordt bezorgd. Als de postbodes weer aan het werk gaan, moeten ze immers eerst de post van vandaag en gisteren verwerken.

4 Worden er uitzonderingen gemaakt?Ja, medische post en rouwpost wordt wel op tijd bezorgd. Volgens TNT gaan rouwzendingen rechtstreeks naar de sorteercentra. Medische post (bijvoorbeeld urinemonsters) zit in speciale enveloppen met een eigen code. De sorteermachines kunnen deze post ‘uit het proces filteren’, zegt TNT. De postbodes die niet staken, zullen deze post vervolgens verwerken.

Postpakketjes worden ook gewoon bezorgd. Dit valt onder de Pakketservice. Hier staan geen banen op het spel.

5Wat als TNT niet op de eisen van de stakers ingaat?Dan volgt er een nieuwe staking, dreigen de vakbonden. Daarbij wordt de druk opgevoerd: nu 24 uur, volgende week twee keer 24 uur, enzovoort. Voor TNT een horrorscenario. Het bedrijf is niet alleen bang om klanten te verliezen door deze acties, maar kan ook niet eindeloos poststukken bewaren.

6 Wordt er ook gestaakt bij de andere postbedrijven?Bij de concurrenten van TNT, zoals Sandd en DHL Global Mail (voorheen Selekt Mail), gaat het werk door. Hun postbezorgers zijn niet in vaste dienst. De post die zij verwerken, valt dus gewoon in de brievenbus. Bij deze bedrijven speelt overigens wel een ander conflict. De vakbonden willen dat álle postbezorgers op termijn een vast arbeidscontract krijgen, terwijl de postbedrijven dat niet willen of kunnen beloven.