Raymann blijft luchtig

Jörgen Raymann, Frede. Gezien 13/11 Schouwburg, Almere. Tournee t/m 11/6. Inl. jorray.nl ***

Frede, verklaart Jörgen Raymann zijn nieuwe programmatitel, is geen fout van een neger die het woord vrede niet kan spellen. Fredeman is een Surinaams woord voor bangerik. Raymann vertelt, door de ogen van een pasgeborene, een peuter en een puber, welke angsten hij allemaal heeft gehad – en omdat die vaak voor een groot publiek herkenbaar zijn, kan hij ze lachwekkend maken. Angst is nu eenmaal een veelgebruikt gereedschap voor het opvoeden van kinderen. Hij noemt het een power tool.

Angst is bovendien een gevoel dat veel over de huidige samenleving zegt. Zo stipt Raymann aan dat ook een in Nederland wonende Youssouf bang is, bijvoorbeeld omdat ’s mans Nederlands niet goed genoeg is. Daarin schuilt een treffend thema voor een geëngageerd cabaretprogramma, maar zo ver komt Raymann niet. Hij blijft hangen in de vlotte presentatie van dagelijkse ongemakken. En als hij toch even serieus wordt, praat hij liever over zijn eigen angst als vader van twee jonge dochters. Of hij zingt een Caraïbisch getinte – en dus hoogst verrassende – versie van het vooroorlogse Mens durf te leven, het lijflied van het cabaret.

Frede toont bovenal wat een bedreven grappenmaker Raymann is, met een lenig lijf, een komische mimiek en een groot talent voor timing. Hij kan tempo maken en ook weer vaart minderen, waardoor zijn twee uur durende optreden zelden spanning verliest. Maar een volgende stap zet hij nog niet.