...en dit deed Gerd Leers

Voordat een minister naar Brussel gaat, is er overleg met de Tweede Kamer. Dat gebeurde ook deze keer. Maar de PVV was daarbij niet aanwezig.

Voordat minister Gerd Leers maandag naar Brussel ging, was daar op ambtelijk niveau al lang overlegd. Vorige week bleek dat Nederland het laatste land was met grote bezwaren tegen de opheffing van de visumplicht: de regering vreest voor een toestroom van asielzoekers en criminelen uit de Balkanlanden. Dat gebeurde immers ook in het verleden, toen inwoners van Servië en Macedonië zonder visum door Europa mochten reizen.

Aanvankelijk stond Nederland niet alleen met zijn kritiek. Ook Duitsland, Frankrijk en Denemarken hadden bezwaren, vergelijkbaar met die van Nederland. Maar deze landen waren vorige week – in de woorden van Gerd Leers – al „door de bocht gegaan”. Volharden in zijn ‘nee’ had hierdoor weinig zin meer, wist de CDA-minister.

Dit was precies wat hij de Tweede Kamer afgelopen donderdag vertelde tijdens het algemeen overleg ter voorbereiding van de Europese ministerraad. Aan het CDA en de VVD, die hem vroegen in Brussel toch tegen te stemmen, legde hij uit dat het effectiever zou zijn om vóór te stemmen.De steun van Nederland was niet nodig – de raad van ministers nam dit besluit met een zogeheten ‘gekwalificeerde meerderheid’ en ook zonder steun van Nederland zou dit voorstel zijn aangenomen – maar vóór stemmen zou Leers wel krediet opleveren. Een kwestie van interstatelijke hoffelijkheid. Op die manier zou hij inhoudelijk kunnen gaan onderhandelen over een „opschortmechanisme”, een soort veiligheidsklep waardoor de visumplicht kan worden heringevoerd als blijkt dat EU-landen worden overspoeld door inwoners van de Balkan.

Om dit te realiseren had Leers gedurende het weekend herhaaldelijk contact met zijn collega’s uit de buurlanden. Maandag, voordat de ministers in Brussel bijeen kwamen, had hij nog een gesprek met zijn Franse collega.

Dat het zou lukken om deze ‘noodremprocedure’ erdoorheen te krijgen in Brussel, wist vorige week noch Leers, noch de Tweede Kamer. Maar dat dit de inzet zou zijn, was bij iedereen bekend. Ook de PVV, die maandag bij monde van partijleider Geert Wilders forse kritiek uitte op Leers’ optreden in Brussel, had kortom kunnen weten dat de minister tegen zou stemmen. Maar de PVV was niet aanwezig bij het algemeen overleg. En had daar dus ook geen bezwaar gemaakt tegen het voornemen van Leers. Evenmin had de PVV een motie ingediend om Leers’ stem vóór opheffing van de visumplicht te voorkomen.