Obama steunt Indiase zetel in Veiligheidsraad

Het trotse India laat zich niet snel verleiden, maar de Amerikaanse president Obama is de afgelopen dagen een heel eind gekomen met zijn charmeoffensief. In een toespraak van ruim 35 minuten tot het voltallige parlement in Delhi zegde Obama gisteren openlijke steun toe voor permanent lidmaatschap van India in de Veiligheidsraad, de eredivisie van de internationale diplomatie. Dat was een cadeautje waar maar weinig sceptici in Delhi op hadden gerekend.

Obama’s toezegging, aan het eind van zijn driedaagse bezoek aan India, is van historische belang. Voor het eerst heeft de leider van de belangrijkste mogendheid in de wereld een spelbepalende rol toegekend aan India, volgens Obama niet zomaar een opkomende macht, maar een land (met ruim 1,2 miljard inwoners) dat al is verrezen.

Natuurlijk heeft de steunbetuiging voorlopig meer symbolische dan concrete betekenis. De Veiligheidsraad telt nu nog vijf permanente leden (met vetorecht), die hun positie danken aan het feit dat ze als de winnaars van de Tweede Wereldoorlog worden beschouwd: de Verenigde Staten, Rusland, China, Frankrijk en Groot-Brittannië. Er wordt al dertig jaar gesproken over een nieuwe globale veiligheidsstructuur – met een veel uitgebreidere Veiligheidsraad – die meer recht doet aan de huidige machtsverhoudingen in de wereld.

Vooral India, Brazilië, Duitsland en Japan zijn veel genoemde kandidaten voor nieuwe permanente zetels. Maar door weerstand onder de huidige permanente leden komt het er steeds niet van. Ook is er verdeeldheid onder de kandidaten zelf. Als het Afrikaanse continent een permanente zetel krijgt, gaat die dan naar Zuid-Afrika of naar Nigeria? En de Arabische wereld wil ook wel een zetel, waar zowel Egypte als Saoedi-Arabië aanspraak op maakt.

Obama zei gisteren „in de komende jaren uit te zien naar een hervormde Veiligheidsraad waarin ook India als permanent lid zitting heeft”. Maar hoe lang het nog duurt voordat het zover is, is volstrekt onduidelijk.