De afstandsbediening ben je zelf

Deze week introduceert Microsoft een spelcomputer die werkt op handgebaren.

De Kinect hoort bij een generatie apparaten die zich aanpast aan de mens, in plaats van andersom.

WFA54T:CROSSMEDIA FESTIVAL PICNIC:AMSTERDAM;22SEP2010-Van 22-24 september 2010 wordt voor de vijfde keer PICNIC georganiseerd in Cultuurpark Westergasfabriek in Amsterdam. Het driedaagse internationale crossmedia festival brengt duizenden mensen uit verschillende disciplines samen. Een feestelijke ontmoeting van media, technologie, entertainment, kunst en wetenschap.In het programma ligt de nadruk op ontwerp en design, en dan met name Open Design. De thema's van PICNIC '10 zijn dit jaar: Life, Design, City en Media.Op de foto springen de spelers van de Xbox Kinect om via het lichaam de spelbesturing te doen zonder controller . WFA/pvdm/str.Piet van der Meer WFA PIET VAN DER MEER

Waarschuwing vooraf. Doe de gordijnen dicht voordat je met Microsoft Kinect aan de slag gaat. Voorbijgangers zien namelijk hoe je met twee handen een denkbeeldig stuur vasthoudt, over de grond rolt om een virtuele tijger te trainen of achter een onzichtbare tafel staat te pingpongen.

Kinect, vanaf morgen in de Nederlandse winkels, is een kastje van 150 euro dat lichaambewegingen rechtstreeks vertaalt in bewegingen in een Xbox-spel. Je kunt gamen zonder iets aan te raken dankzij infraroodtechniek die afkomstig is van het Israëlische leger. Dat gebruikte slimme camera’s en sensoren om te ontdekken of er mensen in verdachte huizen zaten. Microsoft kocht deze techniek en hoopt met Kinect het succes van de Nintendo Wii te evenaren.

Hoewel Microsoft gewend is aan cynisch commentaar bij productintroducties, zijn de reacties nu overwegend positief. Sommige analisten verwachten dat we straks ons hele huishouden met handbewegingen en spraakcommando’s kunnen besturen. Kinect zou de elektronische wereld om ons heen ingrijpend kunnen veranderen, zoals de pc veranderde toen de muis z’n intrede deed. En zoals de telefoon een stuk eenvoudiger werd zodra je hem met een aanraakscherm kon besturen.

De Wii was de eerste spelconsole die lichaamsbewegingen op een natuurlijke manier vertaalde in bewegingen in een computerspel. Maak een tennisbeweging met de Wii Remote en je ziet een poppetje op het scherm hetzelfde doen. Die techniek is niet alleen bruikbaar in computerspellen, maar bijvoorbeeld ook voor revalidatietherapie of gymnastiekoefeningen.

Sony introduceerde onlangs een eigen apparaat, de PlayStation Move, dat ongeveer hetzelfde werkt als de Wii. Maar terwijl je bij Nintendo en Sony nog iets moet aanraken, heb je met de Kinect je handen vrij. Ga voor de tv staan, zwaai naar de controller en de Xbox herkent wie je bent. Kinect berekent de bewegingen die je maakt en kan mensen onderscheiden van andere punten in de huiskamer, zoals de bank, het vloerkleed of de poster van Che Guevara aan de muur.

Ook medespelers worden herkend en gevolgd. Je ziet je bewegingen rechtstreeks vertaald op het scherm, met een minieme vertragingstijd. Het knappe is dat Kinect kan onderscheiden wie wie is, door de gezichten, maten en verhoudingen van de aangemelde personen te onthouden.

Microsoft bedacht voor Kinect een eigen bewegingstaal. Om te ‘klikken’ op een knop houd je je hand een tijdje stil in de lucht. Om in de Xbox door een reeks videofilms te bladeren (het apparaat is behalve gameconsole ook een entertainmentsysteem) moet je met je hand een veegbeweging maken. Die lijkt sprekend op de manier waarop je op een iPhone door de iTunes-bibliotheek bladert.

Kinect houdt er rekening mee dat die veegbeweging niet altijd groot hoeft te zijn. De sensor is gevoelig genoeg om ook een klein veegje te herkennen terwijl je languit op de bank ligt. Bewegen is leuk maar het moet niet te veel moeite kosten.

Veel elektronica die je nu nog met toetsenbord, muis of afstandsbediening bestuurt, wordt toegankelijker als je met gebaren of aanrakingen kunt werken. Kinect hoort bij een generatie apparaten die zich aanpast aan de mens, in plaats van andersom. Naast de spelcomputer heeft ook de smartphone de opkomst van deze zogeheten human interaction versneld. Moderne telefoons zitten vol bewegingssensoren.

Bekend spelletje: laat een virtuele knikker heen en weer rollen door je toestel te kantelen. Dezelfde sensoren kun je gebruiken om de liedjes in je afspeellijst op een andere volgorde af te spelen: gewoon even je telefoon heen en weer schudden. Apple zet sinds 2007 de toon met de geavanceerde aanraakbesturing van de iPhone. De typische knijp- en veegbewegingen zijn al overgenomen door de andere telefoonfabrikanten.

Spraakherkenning is nog zo’n manier om het de gebruiker makkelijk te maken. De Xbox laat zich dankzij Kinect al met stemcommando’s bedienen. Dat werkt nog niet in de Nederlandse versie, maar dat is een kwestie van tijd. Internetbedrijf Google heeft het Nederlands bijvoorbeeld al wel onder de knie. Vorige week werd de Nederlandse versie van Google Voice Search geïntroduceerd. Met je stem voert je telefoon een zoekopdracht op internet uit. Het toestel weet, dankzij de ingebouwde bewegingssensoren, wanneer je uitgepraat bent en het zoeken kan beginnen.

Algemeen Beschaafd Nederlands werkt in Voice Search behoorlijk goed. Maar met ernstige dialecten en accenten kan de software nog niet overweg. Toch hoopt Google dat gebruikers gebruik zullen maken van de dienst en zelfs dat ze veel fouten zullen maken. Alleen door veel fouten en correcties kan het systeem leren en beter worden.

Zo moet ook Kinect groeien. De spellen die nu uitkomen zijn nog te simpel om volledig recht te doen aan de mogelijkheden. Met snellere reactietijden en aangepaste software kan Kinect een meer realistische ervaring opleveren. Dit is nog maar het begin, roepen de futurologen. Wat dacht je van een spel dat kan reageren op je gelaatsuitdrukking? Zodra je je begint te vervelen wordt er een spannend element aan toegevoegd om je bij de les te houden. Ook leuk voor adverteerders: die kunnen straks de gezichtsuitdrukking van de kijker in de gaten houden om te zien of hun reclame wel aanslaat.

Kinect maakt het mogelijk om meer één te worden in de virtuele wereld. Tot voor kort had je daar een duur speciaal pak voor nodig, zegt Jaron Lanier, onderzoeker bij Microsoft. Hij ziet een toekomst voor Kinect in het onderwijs en bij trainingen en liet scholieren tijdens de scheikundeles al letterlijk stoeien en dansen met moleculen. Zo onthoud je de lesstof beter, aldus Lanier. „Zo opgaan in je avatar, je virtuele alter ego, is voor je hersens een extreme vorm van tijdreizen.”