'Beetje dollen met Sint moet kunnen'

Nu de Sint dit weekeinde in het land arriveert, zitten de omroepen er bovenop. Morgen begint het ‘publieke’ Sinterklaasjournaal.

Nederland - Winschoten - ( Groningen )- 04-06-2009 Jan Slagter omroepbaas van Max. Foto:Sake Elzinga

De tabberd is niet heilig in het Sinterklaasjournaal dat morgenavond voor de tiende keer begint bij de publieke omroep. De goedheiligman verruilt in de nieuwsrubriek zijn mijter vaak voor een kekke rode baseballcap en slaapt in een lang wit nachthemd.

Bedenker Ajé Boschhuizen dolt graag met een Nederlandse traditie, maar dan wel binnen grenzen van waardigheid. Stout mag, brutaal ook, maar grof nooit. „In zwembroek is Sint geen icoon meer”, zegt hij in zijn kantoor bij omroep NTR.

Maar zijn helpers, de zwarte Pieten, zijn in de 26-delige tv-serie cartooneske figuren die alles in de soep laten lopen. Om hun talent voor timing is gekozen voor (voormalige) cabaretiers: Erik van Muiswinkel (hoofdpiet), Marc-Marie Huijbregts (sorry Piet), Rob Kamphues (rare Piet) en Jochem Myjer (Pietje Paniek).

De Reclame Code Commissie wees vorige week in hoger beroep een bezwaar af tegen een billboard van de komische horrorfilm Sint van Dick Maas die gaat over een moorddadige goedheiligman. De poster zou het beeld van het goede van Sinterklaas vernietigen en dat zou schadelijk zijn voor de kinderziel, zo betoogden criticasters.

De advocaat van Maas wierp op dat het Sinterklaasjournaal angstaanjagender is dan het affiche. Hij vond dat spanning bij de traditie hoort van Sinterklaas. „Dat klopt”, zegt Boschhuizen die geen moeite heeft met de filmposter. „Het is aan ouders om ‘om de schoorsteen heen te praten’.” Daarmee bedoelt hij dat het de individuele verantwoordelijkheid van opvoeders is om vragen te beantwoorden zoals: Waarom gaat de Sint nooit dood? Hoe klimt hij met dat paard op het dak? Hoe vallen cadeaus door de schoorsteen?

Het verhaal van de mythische bisschop die stoute kinderen in de zak laat stoppen is volgens hem ook eng, maar dat hoort bij een najaarsfeest waarin de dagen korter worden en het weer guur is. De broer van een kennis deed vroeger stiekem een draadje in het gordijn. Hij trok er ’s avonds aan en riep quasi panisch: ‘Piet staat achter het gordijn’. „Wij maken op dezelfde manier gecontroleerd spannende tv met een kwinkslag. We geven na iedere uitzending altijd het sprankje hoop dat het goed zal aflopen. Bovendien vertolkt presentatrice Dieuwertje Blok de rol van geruststellende en milde moeder.”

Boschhuizen, die ook voor Sesamstraat werkt, is tien jaar eindredacteur en scenarioschrijver van het Sinterklaasjournaal. Een bont gezelschap van kleuters, oudere broers en zussen, ouders en grootouders, maar ook studentenhuizen kijkt dagelijks. De serie trok vorig jaar gemiddeld 700.000 kijkers. Concurrerende Sinterklaasprogramma’s, die vorige week begonnen bij commerciële omroepen, moeten het met minder doen. Naar De Club van Sinterklaas (RTL 4) keken gisteren 325.000 kijkers. Slot Marsepein (Nickelodeon) haalde er 175.000.

Boschhuizen bedenkt elk jaar nieuwe verhaallijnen met dezelfde ingrediënten: Sint, Piet, paard en pakjes. De pakjesboot vaart per abuis terug naar Spanje, het boek van de Sint raakt doorweekt, zijn paard verdwijnt spoorloos of alle pakjes slaan overboord. Het Sinterklaasfeest dreigt altijd te mislukken, maar het komt uiteindelijk goed.

Toch krijgt hij ieder jaar telefoontjes en e-mails van bezorgde ouders die vrezen dat het Sinterklaasjournaal hun kroost te veel stress bezorgt. „Iedereen heeft een warme herinnering aan het Sinterklaasfeest. Op oudere leeftijd romantiseer je dat enorm, en koestert er warme gevoelens bij. En dan maken wij er een modern journaal van, en Dick Maas een griezelfilm. Dat vinden sommige mensen vervelend omdat het hun eigen gevoelens verpest.”

Op werkdagen t/m 5 december: Sinterklaasjournaal, 17.40 uur, Nederland 1 en 2. De club van Sinterklaas, 16.50 uur, RTL 4; Slot Marsepein, 7.30 uur. Nickelodeon. De series worden meerdere keren per dag herhaald.

    • Mirjam Keunen