Regenboog begeleidt laatste reis Harry Mulisch

Duizenden mensen namen zaterdag afscheid van de schrijver Harry Mulisch. Begeleid door regen, zon en wind op weg naar de laatste rustplaats op Zorgvlied.

Nederland, Amsterdam, 06-11-10 Begrafenis van Harry Mulisch. © Foto Merlin Daleman

„Dit is ongelooflijk.” „Zoiets verzin je niet.” „Uncanny.” De toeschouwers op de linkeroever van de Amstel, zaterdagmiddag om kwart over twee, struikelden over hun woorden van verbazing. Op het moment dat de beige rondvaartboot met de doodskist van Harry Mulisch onder de Utrechtsebrug in Amsterdam doorvoer, verscheen aan de hemel een glasheldere regenboog. Hij bleef te zien totdat de boot een kwartier later aanmeerde bij begraafplaats Zorgvlied.

De volksschrijver zelf, auteur van onder meer De elementen, had het niet mooier kunnen regisseren. Regen, wind, zon, alles liep door elkaar tijdens de vierdelige uitvaart: herdenkingsbijeenkomst Stadsschouwburg, boottocht Amstel, begrafenis Zorgvlied, receptie Americain). „Het is alsof Harry door de weergoden is gevraagd wat voor weer hij op zijn begrafenis wilde hebben”, zou Mulisch’ weduwe Kitty Saal later op de middag zeggen. „En dat-ie toen zei: doe maar alles tegelijk.”

De laatste tocht van Mulisch, en de receptie voor vrienden in het American Hotel, was een spectaculaire afsluiting van een happening die je bijna een staatsbegrafenis zou kunnen noemen. Bijna iedereen was er, van Connie Palmen tot Cees Nooteboom, van Tom Egbers tot Youp van ’t Hek, van de minister van OCW tot Ronald Plasterk, van Kader Abdolah tot Joost Zwagerman. En niet te vergeten een menigte ‘gewone’ lezers. Enkele duizenden mensen stonden op de bruggen van Amsterdam, op de oevers van de Amstel en tussen de bomen van Zorgvlied.

Voorafgegaan door een in het wit gekleed klezmerorkest liep de begrafenisstoet een ereronde over de dodenakker, terwijl de regen zachtjes neerdaalde. Bij het graf, op een ‘pleintje’ waar ook Mulisch’ vriend – en medelid van de Herenclub – Hans van Mierlo ligt, volgde een korte laatste toespraak en kreeg men de gelegenheid om een handje zand in de kist te werpen. Het duurde een half uur voordat iedereen was langsgedefileerd en de emmer zand leeg was.

Daarna begaven enkele honderden vrienden en genodigden zich weer naar het Leidseplein, waar in Americain (de plaats waar Mulisch zich volgens de legende placht te laten omroepen) kon worden nagepraat over de toespraken van de ochtend (verslag op nrcboeken.nl), de triomftocht over de Amstel en de massagebeurtenis op Zorgvlied. Terwijl de drank vloeide, werden er verhalen opgehaald, en was de conclusie dat de gestorven schrijver veel humoristischer, grootmoediger en vriendelijker was dan op grond van zijn imago lang gedacht was. „Dit is een afscheid een groot schrijver waardig”, vatte Kader Abdolah de dag samen. „Hier moeten we een traditie van maken.”

Verslag van de herdenkingsbijeenkomst op nrcboeken.nl.