Kom met een duidelijke definitie van fascisme...

In Opinie & Debat van 6 november stond een interview met Nexus-directeur Rob Riemen. De kern van dat interview is dat Wilders en de PVV uitingen zijn van fascisme en een gevaar vormen dat onderschat wordt, met name door CDA en VVD. Nu is hij niet de enige die Wilders in verband brengt met fascisme, zelfs als we afzien van degenen die de term alleen als scheldwoord gebruiken. Maar hij valt op door zijn slordige gebruik van de term.

De interviewer vroeg naar Riemens definitie van fascisme en merkt daarna terecht op dat het niet sterk overkomt om iemand van fascisme te beschuldigen als je daar geen definitie van geeft. De interviewer helpt Riemen zelfs nog een paar keer door verder te vragen, maar Riemen blijft het antwoord schuldig. Dan valt op dat de stelligheid waarmee Riemen Wilders c.s. beschuldigt van fascisme sterk afsteekt bij het onvermogen, de weigering zelfs, om duidelijk te maken waar hij het over heeft; van de weeromstuit haalt hij er ook nog populisme, nihilisme en ‘marktfundamentalisme’ bij (veronachtzamend dat populisme en nihilisme zeker zo vaak bij links als bij rechts kunnen worden aangetroffen).

In zekere zin doet Riemen niet veel anders dan Wilders. Die duidt alles van de islam als negatief en zegt bij het positieve „wacht maar af, want als dat verder gaat, dan zal het zich ook nog wel als gevaar ontwikkelen”. Riemen redeneert net zo: „als Wilders eenmaal de macht heeft, dan wil hij nog meer macht”. Het resultaat is dat de discussie wordt vervuild met onduidelijke termen en wordt bemoeilijkt door verdachtmakingen. Laat de heer Riemen eerst voor zichzelf helder krijgen wat hij bedoelt, voor hij de discussie aan gaat.

Joop Remmé

Leiden