Zuipen, neuken,met geld smijten

Subgroepen hebben een nieuwe impuls gegeven aan (reality-)series, merkt filosoof Stine Jensen op.

We hebben behoefte aan ‘een snufje authenticiteit’.

De feuten moeten de varkensstal in. Daarna door de modder rennen. En dan met zijn allen douchen. Die douches zijn een beetje luguber. Doen aan vernietigingskampen denken. Oh nee, wacht, ze zijn nu buiten in de modder, tuinslangen, het wordt ineens softporno. De vrouwen trekken hun bloesjes uit en staan nu in hun blote tieten tussen de jongens. Even later gaat een damesfeut van bil met haar ontgroener.

„Mmm, gaat dat echt zo?”, vraag ik aan mijn vriend.

„Nee joh. Dit is de BNN-versie van het corps. Neuken tijdens de ontgroeningstijd is not done. Die blote borsten slaan nergens op. En buttondown klopt ook niet. Is knorrig.”

Maar wat doet het er toe. Dit is fictie en nu de ontgroening voorbij is, gaat het pas goed beginnen: zuipen, neuken, met geld smijten, vernederen. Want dan kom je ergens; dit dispuut heeft negen ministers geleverd. En de damesfeuten? Die hebben ‘een roze binnenband’ waarmee ze een goede man hopen te lokken.

Het corps komt in de culturele verbeelding in twee soorten. Ten eerste is er de intellectuele elitevariant, denk Brideshead Revisited. Een port drinkend, croquet spelend gezelschap van welopgevoede jongens en meisjes in mooie witte flanellen kledij, die discussies niet uit de weg gaan en waar een gevoel voor stijl en traditie in ere werd gehouden. Deze variant biedt vaak een exclusief inkijkje in de Engelse aristocratie, de Amerikaanse eliteschool of in de Nederlandse herensalon (Soldaat van Oranje).

Ten tweede is er de minder stijlvolle variant: denk Jiskefet. Het corps is een liederlijke bierdrinkende brallende bende jongens en meisjes met schorre stemmen en rijke papa’s en mama’s. Klootzakjes en klootzakken assorti. En af en toe een slagerszoon of een vrachtwagenchauffeurzoon die daar ook zo graag bij willen horen.

Door voor de laatste variant te kiezen, steekt BNN met de nieuwe achtdelige serie Feuten de thermometer weer eens diep tussen de billen van de huidige tijdsgeest. Feuten biedt in feite hetzelfde als Oh Oh Cherso: neuken, zuipen, een eigen stamtaal en eenheid van locatie (hier: een gracht).

Subgroepen hebben een nieuwe impuls gegeven aan (reality-)series. Neem Gooische Vrouwen (serie), Echte Gooische Meisjes (reallife), Oh Oh Cherso (reallife), Bij ons in de PC (reallife). Het zijn stuk voor stuk succesvolle programma’s, die gecentreerd zijn rondom een subgroep. De subgroep drijft op het stereotype, waarbij de klasseverschillen waarvan we dachten dat we die in Nederland weg hadden gesubsidieerd, wordt benadrukt. Het zijn allemaal witte jongens en meisjes met juist weinig of juist heel veel geld maar met vooral erg veel vrije tijd om te winkelen, met vakantie te gaan, te drinken en uit te gaan. Fastfood-identiteiten met levensdilemma’s die gaan over de nieuwste tas, de meeste drank en de lekkerste chick. De vorm maakt eigenlijk niet zoveel uit, ‘real life’ is tegenwoordig beter geregisseerd dan ooit, maar deze groepen mensen vinden we interessant om wekelijks te volgen. Waarom?

Een veelgehoorde verklaring is dat deze series je voor de grotere vraag stellen: wat is beschaving? Oh Oh Cherso is aapjes kijken: de barbarij zelve. Het corps fascineert omdat zij de barbarij vrijwillig organiseren door middel van ontgroeningen. De omgang met het lichaam staat centraal in de constructie van ‘beschaving’: hoe minder je het in bedwang hebt en je instincten najaagt, hoe dierlijker en onbeschaafder je bent.

Er is echter nog een mogelijke verklaring. In black studies is veel geschreven over de aanhoudende behoefte om met name zwarte mensen als lichamelijk voor te stellen: ze kunnen goed sporten, dansen en zingen. De intellectuele neger is een uitzondering. De Amerikaanse zwarte cultuurcritica Bell Hooks heeft dit fenomeen ooit omschreven als de behoefte van cultuurconsumenten aan ‘een snufje authenticiteit’. Dat er ergens authentieke zwarte mensen rondlopen die ‘ain’t’ en ‘we lives in da ghetto’ zeggen, stelt mensen gerust. Er is een ‘echte’ zwarte ervaring! Er komt altijd een klasse-element om de hoek komt kijken: sociaal klimmen en karaktergroei zijn bij black – en dat geldt ook voor white – trash niet aan de orde. Voor de beeldvorming van zwarten is dat niet zo best – essentialisme en poverty porn liggen op de loer – , maar Hooks suggereert ook dat ‘zwarte ervaring’ een cultuurproduct is waar je slim in kunt handelen, juist door een ‘snufje authenticiteit’ toe te voegen. Doe er je voordeel mee, zegt ze, intussen weet je wel beter.

Trash sells. En je kunt die spelen. Sterretje, zeg nog even iets geks in het Haags! En jongens, doe ook even bij elk interview je T-shirt uit zodat we de authentieke tattoos kunnen zien. De scenarioschrijvers en regisseurs duiken de darkroom van onze geest in, want die moet ook gevoed. We kijken dus, omdat we willen weten hoe erg het nou echt is in een andere subcultuur. En we worden daarin niet graag teleurgesteld.

Zelf heb ik bij een kleine alternatieve studentenvereniging gezeten in Groningen. Op zondag ging het milieuclubje bomen knotten. Op donderdagavond was er schaken. Woensdag alternatieve muziekavond. Ons uniform: zwart T-shirt, afgesleten spijkerbroek en puntschoenen. Een beetje braaf, vergeleken bij dat corps. Ik vraag een voormalig corpslid naar de aantrekkingskracht van zijn club: „Ik vergelijk het corps altijd met lsd: Ik heb er een geweldige tijd mee beleefd, maar ik kan het niemand aanraden. Voor je het weet sta je het Wilhelmus te zingen met een dildo in je mond en eet je corporale boterhammen met zaad. Maar na die tijd ben je verbaal niet meer te intimideren. Bij het corps kan je jezelf een nieuwe identiteit verwerven. Het is zoiets als het vreemdelingenlegioen.”

Corporale boterhammen met zaad, zou het echt waar zijn? Het vreemdelingenlegioen? Waar of niet, dit klinkt beslist veelbelovend. Ik zie mogelijkheden voor een nieuwe hardere subgroepenserie met een snufje authenticiteit. De fictieserie van BNN warmt ons daarvoor alvast op.

De serie Feuten is vanavond te zien op Nederland 3 om 21.20u.