Toetsenbordgeweld

De tv-serie Den Uyl en de affaire Lockheed gaat over het wankelen van de monarchie in 1976 omdat prins Bernhard steekpenningen had aangenomen. Premier Joop den Uyl stond onder druk van koningin Juliana, zijn collega-ministers, bezorgde Oranjeklanten en zijn oudste zoon, die hem voor ‘salonsocialist’ uitmaakte. Maar dat alles was niets vergeleken bij de druk die politici nu ondervinden. Den Uyl zou nu bedolven zijn onder het gangbare toetsenbordgeweld.

Sociale media kunnen bijdragen aan de democratische besluitvorming. Maar je mening uitwisselen met een politicus is iets anders dan het bedreigen en beledigen waaraan de beroepsgroep hier meer dan in enig ander Europees land blootstaat – zoals blijkt uit onderzoek van criminoloog Frank Bovenkerk. Vrij Nederland beschreef vorige week hoe digitale intimidatie de kabinetsformatie beïnvloedde. „Voordat je het weet gaan politici denken: dit is de volkswil, daar kan ik maar beter rekening mee houden”, zegt Femke Halsema in het artikel. De politica wordt voortdurend uitgescholden, favoriet is het woord ‘vuile teringhoer’.

Ook in de ‘oude media’ wordt het gewoon, getuige een incident vorige week in het Radio-1-programma van Prem Radhakishun. Een voorbijganger van de rijdende studio schold eerst de presentator uit, waarna hij zich richtte tot „die kankerhoer Femke Halsema. Die moeten ze allemaal doodschoppen”. Prem schaarde de ‘frustraties’ van de man onder de vrijheid van meningsuiting.

Waar komt die Nederlandse behoefte aan schelden en tieren toch vandaan? PvdA-Kamerlid Diederik Samsom, verwoed twitteraar, zegt in VN: „Ik denk dat we er gewoon aan zullen moeten wennen.” Paul de Leeuw, die zelf op Twitter grof tekeer kon gaan, raakte in elk geval niet gewend aan alle verwensingen. Nadat een 12-jarige hem „krijg toch de kanker, vuile homo” toevoegde, hief hij zijn Hyves- en Twitter-account op.

In het tijdperk-Den Uyl werden zulke uitingen van ‘frustraties’ binnenskamers gehouden, nu heeft iedere gek de vrijheid ze overal te verspreiden. De prijs van vooruitgang.

tom rooduijn