Omstreden voorzitter schaakbond herkozen

De omstreden voorzitter Kirsan Iljoemtsjinov van wereldschaakbond FIDE is herkozen. Bij de stemming gisteren rond de Schaakolympiade in Chanty Marsisk kreeg de 48-jarige Rus meer mensen achter zich dan zijn vermaarde landgenoot Anatoli Karpov. Iljoemtsjinov kreeg 95 stemmen. Karpov, wereldkampioen van 1975 tot 1985 en ‘wereldkampioen van de FIDE’ van 1993 tot 1999, kreeg 55 afgevaardigden achter zich. Iljoemtsjinov blijft vier jaar aan als voorzitter.

Iljoemzjinov staat al vijftien jaar aan het hoofd van de FIDE. In 1995 werd hij gekozen als een grote onbekende. Hij was al president van Kalmukkië, een republiekje binnen de Russische Federatie. De ironie van het lot wil dat het juist Karpov was die hem bij de schaakwereld binnenhaalde om zijn toenmalige rivaal Gari Kasparov een loer te draaien.

Vanaf het begin muntte Iljoemzjinov uit in megalomane plannen en bizarre uitspraken. Kalmukkië zou een Silicon Valley worden, een financieel centrum als Zwitserland, een oliemacht met een wereldhaven. Bij de keuze van de vestigingsplaats voor fabrieken liet hij zich leiden door een blinde Bulgaarse waarzegster die op de tast een potlood op de kaart zette.

Later was er zijn verhaal over de ontvoering door buitenaardse wezens die hem in hun ruimteschip zouden hebben rondgeleid. Dat verhaal kreeg onlangs een vervolg toen Iljoemzjinov liet weten dat er een miljard schakers moet komen. Op zichzelf niet zo’n gek plan, want er zijn nu ook al honderden miljoenen mensen die schaken, maar de motivering was wel gek: omdat wij het schaakspel volgens Iljoemzjinov aan buitenaardse wezens danken, zullen die teleurgesteld raken als er niet genoeg geschaakt wordt en voor straf de wereldbevolking om zeep helpen.

Zijn bewind in de schaakwereld had lichte en duistere kanten. Zeker in de eerste jaren stopte hij vele miljoenen in het schaken. Aan de andere kant joeg hij met zijn vreemde streken andere sponsors weg uit de schaakwereld. Hij was wispelturig en onvoorspelbaar en de organisatie van het WK onder zijn leiding was een chaos waar de regels om de haverklap werden veranderd.

In tegenstelling tot zijn voorgangers heeft Karpov een harde campagne gevoerd. Hij wees op alle beloftes die voorzitter Iljoemzjinov niet is nagekomen. Verder diende hij, gesteund door vijf West-Europese bonden, een klacht in bij het Hof van Arbitrage voor Sport in Lausanne met het doel om de kandidatuur van Iljoemzjinov op formele gronden ongeldig te laten verklaren. Die klacht werd door het Hof verworpen.